تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نهج البلاغه ( فارسى ) — صفحة 161

مساهمون:

ص١٦١

لَمْ يُوَطِّنْهَا

: آن را وطن خود قرار نداد .

( 3127 ) الرِّاجِفَةِ

: منظور نخستين نفخهء صور است كه موجب انهدام و نابودى زمين مىشود .

( 3128 ) حَقَّتْ

: تحقق يافت ، واقع شد .

( 3129 ) الْمَنْسَك

: عبادت ، محل عبادت .

( 3130 ) لَمْ يُجْزَ

: جزا داده نشود ، فعل ، به صيغه مجهول است و نائب فاعل آن « خرق بصر » و « همس قدم » است ، يعنى در آن زمان ( قيامت ) نظرى كه به آسمان افتاده و يا قدمى كه آهسته بر زمين نهاده شده ، جزا داده نمىشود مگر بر اساس حق و عدل .

( 3131 ) تَحَرَّ

: آنچه را كه لايق‌تر و سزاوارتر است طلب كن .

( 3132 ) تَيَسَّرْ

: آماده ساز ، مهيا كن .

( 3133 ) شِمْ

: فعل امر از « شام - يشيم » ، چشم بدوز ، نگاه كن .

( 3134 ) ارْحَلْ مَطَايا

: ( توشه سفر را ) ، بر مركبها بار كن .

خطبهء 224 ص 215 ف

( 3135 ) حَسَك

: خار .

( 3135 ) السَّعْدَان

: نوعى گياه خاردار .

( 3136 ) الْمُسَهَّد

: بيدار ، كسى كه شب را نخوابد .

( 3136 ) مُصَفّد

: در زنجير بسته شده .

( 3137 ) قُفُولُهَا

: رجوعش ، باز گشتش .

( 3138 ) الثَرَى

: خاك .

( 3139 ) امْلَقَ

: بشدت فقير شد .

( 3140 ) اسْتَمَاحَنِى

: از من درخواست بخشش كرد .

( 3141 ) الْبُرّ

: گندم .

( 3142 ) شُعْث

: جمع « اشعث » ، ژوليده مو .

( 3143 ) الْغُبْر

: جمع « اغبر » ، خاكى رنگ آنچه به رنگ خاك باشد .

( 3144 ) الْعِظْلِم

: مادهء كبود رنگى است كه در رنگ رزى استفاده مىشود و به آن نيلج يا نيل مىگويند .

( 3145 ) الْقِيَاد

: زمام ، افسار .

( 3146 ) الدَّنَف

: مرض ، « ذى دنف » : مريض ، بيمار .

( 3147 ) مِيسَم

: آهنى كه با آن داغ مىگذارند .

( 3148 ) ثَكِلَ

: معشوقش را يا تنها فرزندش را از دست داد .

( 3148 ) ثَوَاكِل

: زنان فرزند مرده .

( 3149 ) لَظَى

: يكى از نامهاى جهنم است .