تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نهج البلاغه ( فارسى ) — صفحة 160

مساهمون:

ص١٦٠
دفاتر ، دفترى كه در آن اسامى لشكر و اهل عطيّه را مىنويسند .

( 3103 ) الاوْزَار

: جمع « وزر » ، سنگينى بار سنگين ، در اينجا مقصود گناهان است .

( 3104 ) نَشَجُوا نَشِيجاً

: گريه راه گلويشان را گرفت .

( 3105 ) النَّحِيب

: گريه شديد .

( 3105 ) تَجَاوَبُوا نَحِيباً

: گريه كنان به يكديگر جواب مىدادند .

( 3106 ) يَعِجُّونَ

: فرياد مىكشند ، يعنى با صدايى بلند در پيشگاه خداوند ، ندامت خود را اعلام نموده و اعتراف به گناه مىكنند .

( 3107 ) يَتَنَسَّمُونَ

: استشمام مىكنند .

( 3107 ) الرَّوْح

: نسيم ، يعنى با دعاى خويش . توقع عفو و بخشش دارند .

( 3108 ) الاسَى

: حزن ، اندوه .

( 3109 ) الْمَنَادِح

: جمع « مندوحة » ، زمينهاى وسيع و پهناور .

خطبهء 223 ص 214 ف

( 3110 ) ادْحَض

: باطل‌ترين .

( 3111 ) ابْرَحَ جَهَالَةً بِنَفْسِهِ

: بخاطر جهالت و نادانى خود را بزرگ شمرد و از آن به شگفت آمد .

( 3112 ) بُلُول

: بهبود يافتن .

( 3113 ) الضَاحِى

: كسى كه در آفتاب و زير تابش خورشيد قرار دارد .

( 3114 ) يُمِضُّ جَسَدَهُ

: بدنش را رنجور و دردناك مىكند .

( 3115 ) بَيَاتُ نِقْمَةٍ

: عذاب شبانه .

( 3116 ) الْكَرَى

: خواب .

( 3117 ) تَمَثّلْ

: تصور كن ، مجسم ساز .

( 3118 ) تَوَلِّيكَ

: روى گردانى تو ، اعراض تو .

( 3119 ) يَتَغَمَّدُكَ

: ترا مىپوشاند .

( 3120 ) مَطْرِفُ عَيْنٍ

: يك چشم بر هم زدن .

( 3121 ) كَاشَفَتْكَ الْعِظَات

: ( دنيا ) پندها را براى تو آشكار ساخت .

( 3122 ) اذَنْتُكَ عَلَى سَوَاءٍ

: ترا به عدل و برابرى آگاه ساخت .

( 3123 ) رُبَّ نَاصِح لَهَا عِنْدَكَ مُتَّهَمٌ

: چه بسيار حوادث آموزنده و عبرت انگيزى كه در نزد تو متهمند .

( 3124 ) تَعَرَّفْتَهَا

: شناخت آن را ( دنيا ) طلب كردى .

( 3125 ) الشَحِيح بِكَ

: در شقاوت و هلاكت تو بخيل است ، « الشحيح » ، بخيل .