تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نهج البلاغه ( فارسى ) — صفحة 127

مساهمون:

ص١٢٧

( 2292 ) حَسْبُهُمْ بِخُرُوجِهِم

: كافيست خارج شدنشان ، باء در « بخروجهم » ، زائده است .

( 2293 ) الارْتِكاس

: واژگون شدن ، سرنگون شدن .

( 2294 ) صَدِّهِمْ

: اعراضشان ، روى گرداندنشان .

( 2295 ) الْجِمَاح

: چموشى ، سركشى .

( 2296 ) التِّيه

: گمراهى .

خطبهء 182 ص 181 ف

( 2297 ) الْمِدْرَعَة

: نوعى لباس پشمى .

( 2298 ) الثَفِنَة

: قسمتهايى از بدن شتر كه بخاطر كثرت تماس با زمين به هنگام نشستن ، پينه بسته و خشن و سفت شده است ، پيشانى آن حضرت نيز به جهت كثرت سجود به آن تشبيه شده است .

( 2299 ) النَوَامِى فَضْلِهِ

: فراوانى عطا و فضلش .

( 2300 ) الطَّوْل

: فضل .

( 2301 ) خَنَعَ

: تذلل و خضوع كرد .

( 2302 ) لَمْ يَتَعَاوَرْهُ

: « تعاور » يعنى چيزى را دست بدست گرداندن و آن را به نوبت گرفتن است . در اينجا مقصود اين است كه ذات خداوند دستخوش زياده و نقصان نمىشود .

( 2303 ) مُوَطَّدات

: اجرامى كه ( على رغم ثقلشان در مدار خود ) ثابتند ، پا بر جا و محكم .

( 2304 ) مُتَلَكِّئات

: توقف كنندگان ، درنگ كنندگان .

( 2305 ) ادْلِهْمَام

: شدت ، فزونى و ازدياد ، « ادلهمّ اللّيل » : سياهى شب زياد شد .

( 2306 ) السُجُفْ

: جمع « سجاف » ، پوششها ، پرده‌ها .

( 2307 ) الْجَلَابِيب

: جمع « جلباب » ، لباس گشادى كه زنان روى لباسهاى خود مىپوشند .

( 2308 ) الْحَنَادِس

: جمع « حندس » ، شبهاى تاريك .

( 2309 ) شَاعَ

: پراكنده كرد .

( 2310 ) الْغَسَق

: ظلمت ، تاريكى اول شب .

( 2310 ) دَاجٍ

: تاريك ، ظلمانى .

( 2311 ) سَاجٍ

: ساكن ، آرام .

( 2312 ) الْمُتَطَاْطِئَات

: گوديها .

( 2313 ) الْيَفَاع

: تل ، زمين بلند و مرتفع .

( 2313 ) السُّفْع

: جمع « سفعاء » ، سياهى مايل به سرخى ، منظور در اينجا كوه است