در راه كمال و بدان در راه شقاوت پيش ميروند حتى وسائل زندگى نيز از آن جمله است * ( إِنَّا جَعَلْنا ما عَلَى الأَرْضِ زِينَةً لَها لِنَبْلُوَهُمْ أَيُّهُمْ أَحْسَنُ عَمَلًا ) * كهف : 7 . با وسائل زندگى نيكوكاران از بد كاران تميز داده ميشوند .
خير و شرّ هر دو امتحان است شايد آمدن آنها عنان زندگى و افعال را عوض كند * ( وَبَلَوْناهُمْ بِالْحَسَناتِ وَالسَّيِّئاتِ لَعَلَّهُمْ يَرْجِعُونَ ) * اعراف :
168 .
ايضا آيهء * ( وَنَبْلُوكُمْ بِالشَّرِّ وَالْخَيْرِ فِتْنَةً وَإِلَيْنا تُرْجَعُونَ ) * انبياء : 35 . در راه رجوع إلى الله شرّ و خير پيش ميايد تا عده ايرا به راه كمال و گروهى را به راه شقاوت ببرد .
بابراهيم عليه السّلام دستور داده مىشود :
فرزندت را در راه خدا قربانى كن پسر و پدر هر دو به اين كار راضى ميشوند و چون روشن ميگردد كه هر دو تسليم و مطيع امرند جواب ميرسد * ( إِنَّ هذا لَهُوَ الْبَلاءُ الْمُبِينُ ) * صافات : 106 . دستور ذبح فرزند و اسكان ذريه در سرزمين خشك و تفتيدهء مكَّه و نظائر آنها ظاهرا همان ابتلا و امتحان است كه ابراهيم عليه السّلام را بامامت رسانيد * ( وَإِذِ ابْتَلى إِبْراهِيمَ رَبُّه بِكَلِماتٍ فَأَتَمَّهُنَّ قالَ إِنِّي جاعِلُكَ لِلنَّاسِ إِماماً . . . ) * بقره : 124 .
دستورات و تكاليف بر بشر نازل مىشود تا بشر را رشد دهند و به طرف كمال برند و در نتيجه صادقان از كاذبان جدا ميشوند و هر يك راه خويش ميگيرند * ( أَ حَسِبَ النَّاسُ أَنْ يُتْرَكُوا أَنْ يَقُولُوا آمَنَّا وَهُمْ لا يُفْتَنُونَ . ) *
* ( وَلَقَدْ فَتَنَّا الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ فَلَيَعْلَمَنَّ الله الَّذِينَ صَدَقُوا وَلَيَعْلَمَنَّ الْكاذِبِينَ ) * عنكبوت : 2 و 3 .
دستور جهاد و حمله بدشمن امتحان و اختبار است * ( وَلَنَبْلُوَنَّكُمْ حَتَّى نَعْلَمَ الْمُجاهِدِينَ مِنْكُمْ وَالصَّابِرِينَ ) * محمد : 31 .
و بطور خلاصه با امتحان الهى كه همان احكام و پيش آمدها و وسائل زندگى است مردم به راه كمال
قاموس قرآن ( فارسي ) — صفحة 150
مساهمون: سيد علي اكبر قرشي
ص١٥٠