تخلَّى : خالى شدن * ( وَأَلْقَتْ ما فِيها وَتَخَلَّتْ ) * انشقاق : 4 ايّام خالية : روزهاى گذشته * ( كُلُوا وَاشْرَبُوا هَنِيئاً بِما أَسْلَفْتُمْ فِي الأَيَّامِ الْخالِيَةِ ) * حاقه : 24 .
* ( وَإِنْ مِنْ أُمَّةٍ إِلَّا خَلا فِيها نَذِيرٌ ) * فاطر : 24 اين آيه روشن مىكند كه هيچ امّتى از امّتها بدون پيغمبر نبوده و در تمام آنها پيامبرانى از جانب خدا آمدهاند .
توضيح آنكه : چون در امّتى پيامبرى از جانب خدا مبعوث شود بعد از گذشتن او دينش در اثر مرور زمان آلوده بشرك و كفر و بت پرستى مىشود لذا گفتهاند ريشهء شرك و بت پرستىها توحيد است و هر جا كه آن دو بوده باشد بايد پى برد كه ابتدا پيامبرى بوده است در تاريخ امريكا ديدهام : كاشفين آن چون وارد مملكت « پرو » شدند در آنجا معبد آفتاب يافتند حتى مردم آنجا ميگفتند : اين تازه واردها پسران آفتاباند . بايد از اين دريافت كه در آنجا نيز پيامبرانى وجود داشته است .
بطور كلَّى با دقت در اين آيه و تحقيق در تاريخ امّتها ميتوان بوجود پيامبران در آنها پى برد و عموم موهبت الهى را در آنها كشف كرد . گر چه در ممالك غرب پيغمبرى سراغ نداريم و تمام پيامبران امثال نوح ، ابراهيم ، موسى ، عيسى ، محمد صلوات اللَّه عليهم از اهل شرقاند ولى اگر در سابقهء آنها دقّت شود حتما پيامبرانى در ميان آنها بوده است . قرآن ميفرمايد : بعضى از پيامبران را بر تو حكايت كرديم و برخى را حكايت ننموديم * ( مِنْهُمْ مَنْ قَصَصْنا عَلَيْكَ وَمِنْهُمْ مَنْ لَمْ نَقْصُصْ عَلَيْكَ . . . ) * غافر : 78 .
خمد :
خمود : فرو نشستن زبانه آتش است « خمدت النار خمودا : طفىء لهبها » ( مفردات ) و آن در انسان كنايه از مرگ است * ( فَما زالَتْ تِلْكَ دَعْواهُمْ حَتَّى جَعَلْناهُمْ حَصِيداً خامِدِينَ ) * انبياء : 15 ادّعايشان پيوسته چنين بود تا درو شده بيجانشان كرديم .