ترجمه و تفسير نهج البلاغه ( فارسي ) — صفحة 224

باز فرمود : إنّ حبّ الشّرف و الذّكر لا يكونان فى قلب الخائف الرّاهب ( 1 ) ( محبّت [ شناخته شدن ] به شرف و زبانزد بودن مردم در قلب انسانى كه از خوف و بيم خداوندى برخوردار است ، بوجود نمىآيد . ) چنان كه در طىّ اين مباحث متذكَّر شديم ، ترس از خداوند به معناى ترس يك ضعيف از يك موجود نيرومندى كه ظلم و تعدّى بر ضعيف روا مىدارد ، نمىباشد و اگر كسى چنين اعتقادى در بارهء خدا داشته باشد ، يقينا بان ذات اقدس كفر ورزيده است ، زيرا چنان كه در گذشته گفتيم هم دلائل عقلى ، عدالت و رحمت و محبّت او را براى مخلوقاتش اثبات مىكند و هم منابع اوّليّهء اسلامى مانند : * ( وَتَمَّتْ كَلِمَةُ رَبِّكَ صِدْقاً وَعَدْلًا لا مُبَدِّلَ لِكَلِماتِه ) * . ( 2 ) ( و مشيّت و فعل پروردگار تو بر مبناى صدق و عدل استوار شده است و هيچ موجودى تبديل كنندهء مشيّتها و افعال او نيست . ) همچنين آيات مربوط به اين كه خداوند متعال ظلم نمىكند ، بلكه اين خود مردم هستند كه ظلم به خويشتن مىنمايند ، در موارد متعدّد از قرآن آمده است ، مانند : * ( وَما ظَلَمْناهُمْ وَلكِنْ كانُوا أَنْفُسَهُمْ يَظْلِمُونَ ) * . ( 3 ) ( و ما ظلم بانان ننموديم ، بلكه آنان بودند كه بخودشان ظلم مىكردند . ) * ( وَما كانَ الله لِيَظْلِمَهُمْ وَلكِنْ كانُوا أَنْفُسَهُمْ يَظْلِمُونَ ) * . ( 4 ) ( و چنان نبود كه خداوند بانان ظلم كند ، بلكه آنان بودند كه به خودشان ظلم مىكردند . )