2 - در آيات مباركه دستور بهر دو نوع رابطه داده شده است : خوف و رجاء كه در بعضى از آيات با كلمهء طمع آمده است ، از آن جمله : * ( وَلا تُفْسِدُوا فِي الأَرْضِ بَعْدَ إِصْلاحِها وَادْعُوه خَوْفاً وَطَمَعاً ) * . ( 1 ) ( و افساد نكنيد در روى زمين پس از اصلاح آن و خدا را بخوانيد از روى خوف و اميد . ) همين مضمون در سورهء سجده آيهء 16 نيز آمده است . 3 - از طرف ديگر آيات متعدّدى وارد شده است در اين كه براى اولياء اللَّه خوف و اندوهى نيست ، مانند : * ( مَنْ آمَنَ بِالله وَالْيَوْمِ الآخِرِ وَعَمِلَ صالِحاً فَلا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلا هُمْ يَحْزَنُونَ ) * . ( 2 ) ( هر كس ايمان به خدا و روز قيامت بياورد و عمل صالح انجام بدهد ، خوفى براى آنان نيست و آنان اندوهگين نخواهند گشت . ) اين مضمون در سورهء البقرة آيات 38 و 62 و 112 و 262 و 274 و 277 و آل عمران آيهء 170 و المائده آيهء 69 و الانعام آيهء 48 و الاعراف آيات 35 و 49 و الاحقاف آيهء 13 نيز آمده است ، اگر چه در بعضى از آيات مزبوره نفى خوف و اندوه در روز قيامت منظور شده است ، ولى مقدارى از آن آيات عامّ بوده و شامل دنيا و آخرت مىباشد ، مانند : * ( يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اسْتَجِيبُوا لِلَّه وَلِلرَّسُولِ إِذا دَعاكُمْ لِما يُحْيِيكُمْ ) * . ( 3 ) ( اى كسانى كه ايمان آوردهايد ، بپذيريد دعوت خدا و رسول را هنگامى كه شما را دعوت مىكنند به آنچه كه براى شما حيات بخش است . ) مسلَّم است كه مقصود از حيات همان « حيات معقول » و پاك و بى اضطراب و تشويش در اين دنيا و حيات ابدى در ايّام اللَّه است .
ترجمه و تفسير نهج البلاغه ( فارسي ) — صفحة 226
مساهمون: محمد تقي جعفري
ص٢٢٦
هامش
( 1 ) الأعراف آيهء 56 .
( 2 ) المائده آيهء 69 .
( 3 ) الأنفال آيهء 24 .