شكست آرزوها و پوچى آنها روياروى شدهاند ، باز خود را مىفريبند بنا بر اين ، تكيه بر آرزوها با فرض توجّه به بىپايگى آنها و به مواجه شدن آنها با شكست ، از آشكارترين موارد خود فريبىها است كه موجب محروميّت از زندگى با خود حقيقى مىباشد . امير المؤمنين عليه السّلام در مواردى از سخنانش پديدهء آرزوگرائى را مطرح و با بيانات گوناگون مردم را از اين پديده بر حذر داشته است . ما اين موارد را متذكَّر مىشويم : 1 - من أطال الأمل أساء العمل ( 1 ) . ( كسى كه آرزوى دراز در سر بپروراند ، عمل او بد خواهد گشت ) . 2 - عباد اللَّه ، إنّكم و ما تأملون من هذه الدّنيا أثوياء مؤجّلون ( 2 ) . ( اى بندگان خدا ، شما و آنچه را كه از اين دنيا آرزو مىكنيد مهمانان موقّت هستيد ) . 3 - فلا يغرّنّك سواد النّاس من نفسك ، و قد رأيت من كان قبلك ممّن جمع المال و حذر الإقلال و أمن العواقب طول أمل و استبعاد أجل ( 3 ) ( فريب سياهى انبوه مردم در پيرامونت را مخور در صورتى كه كسانى را پيش از خود ديدى كه مال جمع كردند و از قناعت به اندك اجتناب نمودند و به جهت آرزوى دراز و دور شمردن پايان زندگى از عواقب ناشايست و ناگوار آنها خود را در امن ديدند ) . 4 - أما رأيتم الَّذين يأملون بعيدا و يبنون مشيدا و يجمعون كثيرا ، كيف أصبحت بيوتهم قبورا و ما جمعوا بورا ( 4 ) . ( آيا نديديد كسانى را كه آرزوهاى دور و دراز در سر پروراندند و بناهاى عالى و محكم ساختند و اندوختههاى زياد جمع كردند ، چگونه خانههاى آنان مبدّل به گورها شد و اندوخته هايشان عامل هلاكتشان گشت ) .
ترجمه و تفسير نهج البلاغه ( فارسي ) — صفحة 345
مساهمون: محمد تقي جعفري
ص٣٤٥
هامش
( 1 ) . نهج البلاغه - كلمات قصار شمارهء 36 .
( 2 ) . خطبهء 129 ص 187 .
( 3 ) . خطبهء 132 ص 190 .
( 4 ) . خطبهء 132 ص 190 .