تخطي إلى المحتوى الرئيسي

الإرشاد ( فارسى ) — صفحة 253

مساهمون:

ص٢٥٣
اى مردم در كارهاى نيك همديگر را كمك كنيد اما در گناه كردن و دشمنى يكديگر را كمك نكنيد و از خدا بترسيد كه او گناهكاران را به طور سختى عذاب مىكند . اى مردم من پسر عموى پيامبر صلّى اللّه عليه و آله شما هستم و من نسبت به خدا و رسولش از همه شايسته‌ترم . اينك تا وقت ، باقى است از فرصت استفاده كنيد و هرچه مىخواهيد از من بپرسيد و اين را بدانيد كه به زودى درب علم ، به روى شما بسته مىشود و هيچ عالمى از اين جهان نمىرود مگر اينكه برخى از علمش نيز با او دفن مىشود و از بين مىرود . همانا دانشمندان در ميان مردم مانند ماه شب چهارده‌اند كه ساير ستارگان هم از او نور مىگيرند ، هرچقدر مىتوانيد علم و دانش ياد بگيريد و بر حذر باشيد از اينكه علم را به خاطر اين چهار جهت به دست آوريد : اول آنكه هيچگاه علم را ياد نگيريد تا بخواهيد بوسيله آن در مقابل دانشمندان خودنمايى و مباهات كنيد . دوم يا بخواهيد بوسيله علم با مردم جاهل و نادان مجادله كنيد . سوم و چهارم آنكه بخواهيد در مجالس بوسيله آن خود را به مردم بشناسانيد و نظر مردم را جلب كنيد و از اين راه بين مردم مشهور شويد . فرداى قيامت عالم و جاهل از نظر عقوبت و عذاب برابر نيستند ، عذاب سخت‌تر از جاهل است خداوند متعال به ما و شما به واسطه چيزهايى كه به ما آموخته نفع برساند و دانش ما را خالص براى خود قرار دهد و دعاى ما را مستجاب كند كه او شنونده است و اجابت‌كننده دعاها مىباشد .

فصل سوم وظايف متقابل استاد و شاگرد ( مقام عالم )

و از سخنان على عليه السّلام درباره اوصاف عالم و ادب دانش‌آموز روايتى است كه حارث اعور نقل مىكند كه گفت : از على عليه السّلام شنيدم كه فرمودند : حق استاد بر شاگرد اين است كه زياد از او سؤال نكنيد و در هنگام پاسخگويى جواب را به تندى ندهند و زمانى كه استاد كسالت دارد دانش‌آموز اصرار بر جواب نداشته باشد ، هنگام بلند شدن استاد لباس او را نگيرند و با دست به سوى او اشاره نكنند ، سرّى را در پيش استاد افشاء نكنند ، در حضور استاد از كسى غيبت نكنند ، و استاد را به خاطر اينكه حافظ دين خداست احترام بگذارند ، شاگرد بايد هميشه در مقابل استاد بنشيند و اگر صحبت‌هاى او طولانى شد خسته نشود و اگر استاد را در ميان عده‌اى ديد ، ابتدا به همه جمع سلام كند و به استادش به طور خصوصى سلام كند و به او احترام بگذارد ، چه استاد حاضر باشد و چه حضور نداشته باشد در هر دو صورت حق او را حفظ كند . زيرا شخص عالم و دانشمند از روزه‌دار پارسا كه مجاهد در راه خدا باشد اجر و مزدش بالاتر است . زمانى كه عالمى بميرد ، رخنه و خلاءاى در اسلام ايجاد مىشود كه چيزى به جز جانشين صالح او نمىتواند آن رخنه و خلأ را پر كند ، براى طالب علم فرشتگان استغفار مىنمايد و تمام موجودات آسمان و زمين براى او دعا مىكنند .