آنجا در زمان حكومت بنى اميه نخستين مركز تشيع به شمار رود . « 1 » چنانكه حديثهايى نيز در فضيلت اين مكان رسيده است كه برخى از آنها را نقل مىكنيم : از حضرت على ( ع ) روايت شده است كه فرمود : « مكة حرم الله و المدينة حرم رسول الله و الكوفة حرمى لا يريدها جبار بحادثة الّا قصّمه اللّه » « 2 » : « مكه حرم خداست و مدينه حرم رسول خداست و كوفه حرم من است هيچ ستمگرى اراده بدى بر آن نكند ، مگر آنكه خداوند تعالى او را هلاك گرداند » .
مختار نيز پس از پيروزى بر لشكر بنى اميه و كشتن عبيد الله بن زياد از كوفه - كه مركز قدرتش بود - به محمد حنفيه نوشت : « دوستان و شيعيانت را بر عليه دشمنت برانگيختم تا او را پيدا كنند . . . » « 3 » . در حديث ديگر راوى نقل مىكند : « در زمان بنى مروان بر امام صادق ( ع ) وارد شديم ، امام فرمود : « اهل كجا هستيد ؟ پاسخ داديم : اهل كوفه ؛ فرمود :
مردم هيچ شهرى به مانند اهل كوفه به ويژه اين جماعت ، دوستدار ما نيستند . خداوند شما را به امرى هدايت كرد كه مردم به آن جاهل بودند ، شما ما را دوست داشتيد و آنها دشمن ، شما ما را تصديق كرديد و آنها تكذيب ، خداوند زندگى شما را به مانند زندگى ما و مرگ شما را به مانند مرگ ما قرار دهد » « 4 » .
ابن قولويه ( ت : 367 ه ) نيز از امام باقر ( ع ) روايت كرده است كه امام ( ع ) فرمود : « ان ولايتنا عرضت على اهل الابصار ، فلم يقبلها قبول اهل الكوفة . . . » « 5 » ، يعنى : « ولايت و دوستى ما بر مردم شهرها عرضه شد و مردم هيچ شهرى مانند كوفه آن را نپذيرفتند . . . » و
هامش
( 1 ) - به نظر مىرسد آنچه بيشترين تأثير را در علاقهمندى مردم كوفه به حضرت على ( ع ) و خاندانش داشت ، رفتار و فضائل آن حضرت و عدالتى بود كه مردم كوفه در زمان خود بهطور محسوس از آن بزرگوار ديده بودند . - م .
( 2 ) - كلينى ، محمد بن يعقوب . الكافى ، ج 4 ، طهران ، 1381 ه ، ص 563 .
( 3 ) - الطوسى ، محمد بن الحسن ، الامالى ، چاپ سنگى ، 1313 ، ص 152 .
( 4 ) - الطوسى ، الامالى ، ص 89 .
( 5 ) - كامل الزيارات ، ص 168 . مؤلف در همين صفحه نيز حديث مشابهى نقل كرده كه در آن آمده است : « ان الله عرض ولايتنا . . . » .