تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى — صفحة 291

مساهمون:

ص٢٩١

آيه

كلمهء « تَعالَوْا » 3 : 64 در قرآن مجيد در هفت آيه وارد شده است ، آن چه به هدف جلال الدين مناسب است دو آيه است : « قُلْ يا أَهْلَ اَلْكِتابِ تَعالَوْا إِلى كَلِمَةٍ سَواءٍ بَيْنَنا وَبَيْنَكُمْ أَلَّا نَعْبُدَ إِلَّا الله 3 : 64 . . . » ( 1 ) ( بگو اى اهل كتاب بياييد كلمه‌اى را كه ميان ما و شما مورد اتفاق است بپذيريم ، اين كه جز خدا كسى را نپرستيم ) . اين آيه اگر چه از يك جهت با ظاهر كلام جلال الدين وفق نمىدهد - زيرا مىگويد :

( ( 2694 ) ) قل تعالوا گفت حق ما را بدان تا بود شرم اشكنى ما را نشان

چنان كه معلوم است كلمهء « ما » ظاهر در بارهء مسلمانان است . اما از جهت ديگر با نظر به مقصود كلى جلال الدين آيهء مزبوره مىتواند قابل استشهاد باشد - زيرا جلال الدين مىخواهد بگويد : خداوند با خواستن انسانها كه چيز شايسته‌اى در دست ندارند و از آمدن به سوى او شرم دارند ، آنها را به سوى خود مىخواند تا شرم و خجلت از ميان برداشته شود . « وَإِذا قِيلَ لَهُمْ تَعالَوْا يَسْتَغْفِرْ لَكُمْ رَسُولُ الله لَوَّوْا رُؤُسَهُمْ 63 : 5 . . . » ( 2 ) ( هنگامى كه براى آنان گفته مىشود كه بياييد پيامبر خدا به شما استغفار كند ، سرهاى خود را كج مىكنند يا بر مىگردانند ) ممكن است مقصود جلال الدين از اين كه خدا ما را براى از بين بردن شرمى كه ما داريم به سوى خود مىخواند ، يك معناى عمومى باشد كه در آيات قرآنى كاملًا ديده مىشود كه خداوند مؤمنين را با خطابهاى گوناگونى به سوى خويش دعوت مىكند .

هامش
( 1 ) سوره آل عمران ، آيهء 64 . .
( 2 ) سوره المنافقون ، آيهء 5 . .