2 - شهادت خدا
3 - گويى قلبشان مهر شده
خداوند اين دسته را مذمت و سر زنش مىكند كه اينان گويى قلبشان مهر شده و ايمان داخل آن نميگردد مانند آيه كريمه : « صُمٌّ بُكْمٌ عُمْيٌ » « 1 » ، اينان گويى كر و كور و گنگاند يعنى كفر چنان در دل آنان جا گرفته است كه ديگر نمىبينند مانند كسانى كه قلبشان مهر شده است .
4 - كم عمقى و كوتاهى نظر
ابو على فارسى ميگويد : ختم قلب كنايه از كم عمقى و كوتاه بينى در نظر و استدلال است و منظور آنست كه دلهاى اينان وسعت فكر و منطق و نظر را ندارد در برابر مؤمنين كه سعهء نظر و وسعت فكر دارند همانطور كه در آيهء كريمه : « أَ فَمَنْ شَرَحَ اللَّهُ صَدْرَهُ لِلْإِسْلامِ فَهُوَ عَلى نُورٍ مِنْ رَبِّهِ » « 2 » مگر آنكه سينهاش بر اسلام گشوده شده و قرين نورى از پروردگار خويش است ( چون غير اوست ) مقصود همين وسعت نظر است ، و در بارهء كفار ميفرمايد : « أَمْ عَلى قُلُوبٍ أَقْفالُها » « 3 » ( . . . يا بر دلهايى قفلها است ) . و نيز : « قالُوا قُلُوبُنا غُلْفٌ » ( دلهاى ما فهم نتوان كرد ) و « قُلُوبُنا فِي أَكِنَّةٍ » دلهاى ما در پردهها است . و در برخى آيات مهر زدن بر دلها را در رديف گرفتن قوهء شنوايى و بينايى