رسول اللّه صلى الله عليه و آله به درخواست آنها جواب مثبت داد و عهدنامهاى را به امضا رساندند مبنى بر اينكه به پشتيبانى هيچ يك از دشمنان رسول اللّه صلى الله عليه و آله يا اصحابش نپردازند و آنها را با دست و زبان و سلاح و حتى كرايه دادن حيوان يارى نكنند و در خفا و آشكار و در شب و روز اين چنين باشند و خداوند را بر اين قول و قرار خود گواه گرفتند كه اگر آنها بر خلاف وعدهء خويش عمل كردند ، رسول اللّه صلى الله عليه و آله در ريختن خون آنها و اسير كردن خانواده هايشان و به غنيمت بردن دارايىشان صاحب اختيار باشد .
رسول اللّه صلى الله عليه و آله اين عهدنامه را با هر كدام از قبيلههاى بنى نضير و بنى قُريظه و بنى قَيْنقُاع به امضا رسانيد .
در آن هنگام متوّلى امور يهوديان بنى نضير ، حُيّى بن أخطب بود . او پس از مذاكره با رسول اللّه صلى الله عليه و آله به منزل بازگشت . برادرانش ، جَدىُّ بن أخطب و ابوياسر بن أخطب از او پرسيدند : چه خبر ؟
گفت : او همان كسى است كه در تورات نشانه هايش را مىيابيم و علماى ما بدان بشارت دادهاند اما من هميشه با او دشمنى خواهم نمود ؛ زيرا نبّوت از ذريّهء اسحاق خارج شده و به ذريّه اسماعيل منتقل شده است ! ما هيچ گاه تابع فرزندان اسماعيل نخواهيم شد !
متوّلى امور بنى قُريظه ، كعب بن أسد و متولّى امور بنى قَيْنقُاع مُخَيريق بودند . آنها اموال و باغهاى بيشترى در اختيار داشتند . مُخيريق به اصحابش گفت : اگر مىدانيد كه او همان پيامبر برانگيخته شدهء از سوى خداست پس بياييد برويم به او ايمان بياوريم و از كسانى باشيم كه دو كتاب آسمانى را درك كردهايم ! امّا بنى قَيْنقُاع به اين درخواست او پاسخ مثبت ندادند . « 1 »
عهد نامه پيامبر صلى الله عليه و آله
طبرسى و راويان ديگر ، متن عهدنامه پيامبراكرم صلى الله عليه و آله با يهوديان را ذكر نكردهاند . تنها كلينى در كافى و شيخ طوسى در تهذيب با اسناد از طلحة بن زيد از امام صادق عليه السلام نقل كردهاند كه آن حضرت صلى الله عليه و آله فرمود : در كتاب على عليه السلام خواندم كه رسول اللّه صلى الله عليه و آله پيمانى را بين مهاجرين و انصار و كسانى كه به آنها
هامش
( 1 ) . إعلام الورى ، ج 1 ، ص 157 - 158 به نقل از على بن ابراهيم بن هاشم قمى . ما آن را در تفسير وى نيافتيم اما مثل همين مطلب از ابن اسحاق از صفيه دختر حُيّى بن أخطب بعد از خبر اسلام آوردن عبدالله بن سلام در اول هجرت نقل شده است .