اصل اجتبا : بر گزيدن . و در بعض نسخ « اصل اختيار » است .
و مقصود آن است كه خواب خواص در امور جزئيه نيست و در كليّات است . بلكه بيدارتر شوند . چنان كه در ابراهيم ادهم فرمايد . و دارايى نفس ناطقه در آنها ظاهرتر است . و تمثيل مىفرمايد به پيل و خواب ديدن آن هندوستان را .
( ( 3068 ) ) پيل بايد تا چو خسبد اوستان * خواب بيند خطَّهء هندوستان
ن 777 17 - ك 265 7 خواب بيند : عَلَيْكُمُ بِالسَّوادِ الاْءعْظَمِ ( 1 ) مأثور است .
( ( 3069 ) ) خر نبيند هيچ هندستان بخواب * خر ز هندستان نكردست اغتراب
ن 777 18 - ك 265 8
اغتراب : به غربت افتادن .
( ( 3071 ) ) ذكر هندستان كند پيل از طلب * پس مصوّر گردد آن ذكرش به شب
ن 777 20 - ك 265 9 پس مصوّر گردد : حق ذكر خواسته است به وصف كثرت كه * ( وَاُذْكُرُوا الله كَثِيراً ، 8 : 45 ( 2 ) و نيز فرموده * ( وَاَلذَّاكِرِينَ الله كَثِيراً وَاَلذَّاكِراتِ ، 33 : 35 ( 3 ) و نيز * ( وَلَذِكْرُ الله أَكْبَرُ 29 : 45 ( 4 ) پس چون به مقام تمكين رسد ، وجود ذاكر ، ذكر شود . به شب : كه شب قدر باشد .
( ( 3072 ) ) اذكروا الله كار هر اوباش نيست * ارجعى بر پاى هر قلَّاش نيست
ن 777 21 - ك 265 9 ارجعى : اشارت است به آيه . ( 5 ) و گذشت .
( ( 3074 ) ) كيميا سازان گردون را ببين * بشنو از ميناگران هر دم طنين
ن 778 1 - ك 265 10
كيميا سازان : اهل الذكر و اولياء الله را ببين و خدمت كن تا مس وجودت را تبديل كنند . و اضافهء به « گردون » به جهت آن است كه آنها سماويند چون عيسى گردون نشين . يا خودِ گردون
هامش
( 1 ) سفينة البحار ج 1 ص 146 . .
( 2 ) قرآن كريم سورهء جمعه آيهء 10 . .
( 3 ) قرآن كريم سورهء احزاب آيهء 35 . .
( 4 ) قرآن كريم سورهء عنكبوت آيهء 45 . .
( 5 ) قرآن كريم سورهء فجر آيهء 28 . .