من شما را بدانجا نكشاند كه همانند آنچه بر سر قوم نوح يا قوم هود يا قوم صالح آمده بود بر سرتان بيايد پند گيريد كه قوم لوط چندان از شما دور نيستند » « 11 » .
اين نص والاى قرآنى بر دو مسأله دلالت دارد :
الف - بعثت شعيب ( ع ) پس از بعثت هود ، صالح و لوط بوده است ؛ چرا كه او در گفتههاى خود ، از آن عذاب دنيوى نابود كننده كه بر سر آن اقوام آمده بود و مىتوانست مايهء هشدار قوم وى قرار گيرد سخن گفت .
ب - قوم لوط نيز در ميان اعراب بودهاند ؛ چرا كه قرآن كريم مىفرمايد :
« قوم لوط چندان از شما دور نيستند » . پس آن قوم در نزديكى قوم شعيب و همانند آنان ، در كرانههاى سرزمين عربى در نواحى مجاور شام بودند . زيرا لوط محلى را غير از محلى كه عمويش ابراهيم در آنجا بود برگزيد .
قبل از به پايان بردن سخن دربارهء شعيب بايد دو نكته را متذكّر شويم :
نكتهء اوّل : شعيب در سرزمين مدين مبعوث شد . مردم مدين همان « اصحاب الأيكة » هستند كه درخت تنومندى را كه ايكه نام داشت مىپرستيدند . آنان « اصحاب يوم الظّلة » نيز ناميده مىشوند . آنگونه كه صاحبان تحقيق در تاريخ پيامبران يادآور شدهاند ، « يوم الظلة » روزى است كه در آن گرمايى شديد حكمفرما شد و خداوند در اين ايام ، به مدّت هفت روز اين قوم را از وزش بادها محروم ساخت ، آنگونه كه نه سايهاى آنان را سودمند مىافتاد و نه آبى و نه گريز به پناهگاههاى زيرزمينى . به همين دليل ، از شدت گرفتارى به بيابانها گريختند و در آن جا ابرى بر فراز آنان پديدار شد و ايشان را در زير سايه خود گرفت . مردم زير آن گرد آمدند ، تا از سايهاش بهره برند . چون همه در آنجا گرد آمدند ، خداوند همين ابر را به عذاب آنان گماشت تا آنها را هدف زبانهها و شعلههاى آتش قرار دهد .
زمين نيز بر اين قوم خشك و بىحاصل شد و صيحهاى از آسمان بر آنان فرود آمد ،
هامش
( 11 ) - هود / 89 .