كنيم كه با او همنشين و در ارتباط بودند تا ببينيد او چگونه همنشينى باوفا و برخوردار از خلق و خويى آرام و بدور از پرخاشگرى و جفاكارى بوده است .
عروة بن زبير از خالهاش عايشه روايت كرده است كه در وصف اخلاق رسول خدا ( ص ) گفت : « هرگز نه هيچ خادم و كنيزى و نه هيچ زنى و نه هيچ چيزى ديگر ذهن او را به خود مشغول و از اين باز نداشت كه در راه خداوند جهاد كند .
هيچگاه ميان دو كار مخيّر نمىگرديد مگر آنكه دوست داشتنىترين آنها در نزد او آسانترين آنها بود مگر آنكه اين آسانترين كار ، گناه باشد . او هيچگاه از آنچه با او مىكردند انتقام نگرفت مگر آنكه حرمات الهى هتك شود و در اين هنگام بود كه براى خدا انتقام مىگرفت » .
ابو هريره نيز در وصف رسول خدا ( ص ) مىگويد : « پدر و مادرم فداى او باد ، با همه بدن رو مىكرد و با همه بدن پشت مىنمود . او نه بد اخلاق بود و نه دشنام گوى و نه پرخاشگر و غوغاگرى در كوچه و بازار » .
اين توصيف كه از نحوهء برخورد پيامبر با مردم حكايت دارد به سه نكته اشاره مىكند :
الف : او در ملاقات خود با مردم با همه بدن بدان كه با او ملاقات مىكرد روى مىنمود و چنين نبود كه نيمى از صورت به او روى كند يا با كناره زبان با او سخن گويد و يا آنكه به صورتى اهانت آميز و حاكى از تحقير روى به جانب كسى نمايد بلكه او به صورتى كامل به ديگران روى مىكرد ، آنسان كه به صورت كامل نيز پشت مىنمود و به گاه پشت كردن نيز تنها هنگامى چنين مىكرد كه مخاطب او سخن خويش را به پايان برده بود . در اين هنگام در حالى كه مخاطب او هيچ سخنى را ناگفته نگذاشته است از او جدا مىشد و چنين نبود كه سخنان او را ناتمام بگذارد ، بدان گوش ندهد و روى برتابد .
ب : آنسان كه در اوصافى كه هند بن ابى هاله براى آن حضرت آورده متذكّر شديم او هرگز با سخنان ناروا و با دشنام و يا با سخنانى خارج از جادّهء بايستهء آن با
خاتم النبيين ( ص ) ( خاتم پيامبران ص ) ( فارسى ) — صفحة 353
مساهمون: حسين صابري
ص٣٥٣