( 1 ) اما خبر ديگرى مىگويد :
يبايع المهدى بين الركن و المقام ؛ لا يوقظ نائما و لا يهريق دما
با مهدى بين ركن و مقام بيعت مىشود ، نه خوابيدهاى را بيدار مىسازد و نه خونى را مىريزد .
از اين حديث به روشنى استفاده مىشود كه امام عليه السّلام حتى در عمليات جهانى نيز خونى را نخواهد ريخت كه البته بطلان اين سخن معلوم است و چارهاى جز تكذيب آن نداريم .
( 2 ) نكته چهارم : برخى از روايات تصريح دارند كه روش نظامى امام مهدى عليه السّلام با شيوهء نظامى پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله و امام على بن ابى طالب عليه السّلام تفاوت دارد .
با استفاده از مجموعه ادله ، مىتوان دو توجيه را براى اين امر بيان كرد :
1 - از جمله اصول كلى در نزد پيشوايان دين ، مجاز بودن كشتن مجروحان دشمن در جبهه جنگ ، تعقيب شخصى فرارى از ميدان نبرد و كشتن اسير و . . . مىباشد ؛ جز آن كه پيشوايان نخستين به دليل شرايط عصر خويش به آن عمل نمىكردند . امام على عليه السّلام در اين باره مىفرمايد :
. . . و لكن تركت ذلك للعاقبة من أصحابى إن جرحوا لم يقتلوا . . .
. . . ولى اين كار را به منظور رعايت حال يارانم ترك كردم تا اگر آنها نيز زخمى شدند ، كشته نشوند . . .
مسلما اين مصلحتانديشى در زمان حضرت ولى عصر عليه السّلام وجود نخواهد داشت .
( 3 ) 2 - اصل كلى براى پيشوايان دين ، نكشتن مجروح و تعقيب نكردن دشمن فرارى و . . . مىباشد و آن بزرگواران به دليل مجاز نبودن اين اعمال ، آنها را به كار نبستهاند اما همين اقدامات براى حضرت در زمان فتح جهان ، جايز مىگردد « و او بر اساس كتابى كه نزد اوست ، مأمور اجراى اين كار است » و اين تنها يك استثناست و پس از پيروزى جهانى ، ديگر مجاز نخواهد بود . در آن مرحله است كه « نه خونى مىريزد و نه خفتهاى را بيدار مىسازد » .
سرّ اين تفاوت ( با هر كدام از دو توجيه بالا ) در اختلاف سطح بسيار زياد جامعه صدر اسلام با جامعه مهدوى است .
( 4 ) مهمترين ويژگى جامعه مسلمانان در صدر اسلام آن است كه ايمان و كفر در آن دوره ، ايمان و كفر پيش از امتحانات الهى است ؛ آن اجتماع هم چون جامعه پيش از ظهور نيست كه از كوره آزمايشهاى طاقت فرسا گذشته باشد . ايمان و كفر در جامعه مهدوى ، ايمان و كفر پس از امتحان و ابتلائات عظيم الهى است . عبور آن مردم از اين دوره ، چيز ساده و ناچيزى نيست بلكه كافى است بينديشيم كه در صدر اسلام امتحانات الهى شامل مؤمن قاتل و كافر مقتول نمىشده است و از اين رو درك آنها از اهميت آن پيكار و نتايجش ، نسبت به زمانى كه آنها نيز از گذرگاه ابتلائات عظيم الهى گذشته باشند ، بسيار اندك بوده است ؛ زيرا اگر چنين بود ، اهميت ايمان در دل مؤمن و جايگاه كفر در
تاريخ ما بعد الظهور ( تاريخ پس از ظهور ) ( فارسي ) — صفحة 351
مساهمون: حسن سجادپور
ص٣٥١