احتمالا پرداختى براى حق الارض يا ساختمان آتشكدههاى زردشتى بوده است . « 1 » بنابراين جمع درآمد سيستان 3597000 درهم بوده است .
از اين مبلغ ، پيش از هر كارى دو ميليون درهم براى سلطان ( زمامداران سلجوقى ؟ ) مىفرستادند . اندكى پس از آن ، مؤلف مىگويد كه اين دو مليون درهم براى مرمت كردن تيموق به كار مىرفت . بهار اعتراف كرد كه معنى اين كلمه را نمىداند ، اما گفتار مشابهى در احياء الملوك ، تاريخ محلى سيستان كه در اوايل سدهء يازدهم هجرى به دست يكى از نوادگان آخرين امير صفارى ، شاه حسين بن ملك غياث الدين محمود نوشته شده همين مبلغ براى نگهداشتن سپاه مستقر در ولايت تخصيص مىدهد ؛ اين حقيقت ، و نيز بالا بودن مقدار پول جاى ترديدى نمىگذارد كه اين دو مليون درهم براى مقاصد دفاعى و نظامى اختصاص مىيافت . يك و نيم مليون درهم باقى مانده براى پرداخت مستمرى ولايتدار و كارگزاران گوناگون عمومى ، قضايى و دينى و براى گروهى از مقاصد اجتماعى ، اقتصادى و خيرخواهانه كه بسيارى از آنها براى رونق و شكوفايى ولايت اهميت حياتى داشتند اختصاص مىيافت تا به سخن تاريخ سيستان « مردم به درد سر نبودى و به قسامات ( ؟ ) و حشرها و شغلهاى پرداخته بودندى » . « 2 »
12000 درهم براى بازسازى ديوارهاى گرد شهر اختصاص داشت ؛ 4000
هامش
( 1 ) - اصطخرى ، ص 244 ، و ابن حوقل ، چاپ دوم ، ج 2 ، ص 218 ، ترجمهء انگليسى ، ج 2 ، ص 406 ( ترجمهء فارسى ، ص 155 ) مىگويند كه ناحيهء الرخج صافيه بوده و مبالغ زيادى پول به خزانهء دولت مىپرداخت . دربارهء املاك خصوصى فرمانروايان بطور كلى نگاه كنيد به :Loekkegaard , op . cit . , PP . 49 - 50 , and Spuler , IraninFru ? h islamischer Zeit , PP . 445 - 6 .( 2 ) - در متن بهار اينگونه تلفظ گرديده اما توضيحى دربارهاش داده نشده است . احتمالا اين اصطلاح را بايد يا به كارى كه به عنوان بخشى از توافق مالياتى از مردم مىكشيدند مربوط دانست ( مقايسه كنيد با اصطلاح مالياتى مقاسمه - درصدى از محصول كه براى ماليات مىپرداختند ) يا به كارى كه براى مرمت شبكههاى آبيارى انجام مىدادند ( مقايسه كنيد با مقاسم الماء يا كارگزارى كه عهدهدار تقسيم آبهاى كشاورزى بوده و در مفاتيح العلوم خوارزمى ، ص 69 ، ترجمهء فارسى ، ص 70 - 69 ؛ دربارهء وى توضيح داده شده است ) .