تخطي إلى المحتوى الرئيسي

در آمدى بر تاريخ قرآن ( فارسى ) — صفحة 207

مساهمون:

ص٢٠٧
كلام كتاب‌هاى آسمانى پيشين است . « 1 » گزارش تفصيلى دورهء قرآن / قرائت از فهرست عبارات و آيات و سوره‌هايى كه ريچارد بل متعلق به اين دوره شمرده است برمىآيد . « 2 » او بر آن بود كه دورهء قرآن / قرائت حدودا از زمانى آغاز مىشود كه حكم نماز نازل شده ، يا اندكى پس از زمانى است كه حضرت محمد [ ص ] پيروان معدودى پيدا كرده است . اين زمان ، نقطهء عطفى در فعاليت دينى اوست ، و اين هنگام بوده - نه آغاز رسالتش - كه مىتوان آن را دورهء نزول اوليهء وحى يا وحى آغازين شمرد . اين دورهء آغازين شامل اين پيام‌هاى وحيانى است : امر به خواندن [ قرآن / وحى ] ( سورهء علق ، آيات 1 - 5 ) ، قيام كردن و هشدار دادن ( سورهء مدثر ، آيات 1 تا 7 ) ، امر پوشيده ( طبق برداشت ريچارد بل ) به جمع و تدوين قرآن ( سورهء مزمل ، آيات 1 ، 2 ، 4 تا 8 ) ، و اطمينان بخشيدن به اين‌كه به او در اين امر يارى خواهد شد ( سورهء اعلى ، آيات 1 - 6 ، 8 ، 9 ) . اين عبارات بر طبق برداشت بل در اصل براى خود حضرت محمد [ ص ] بوده است ، اما نمايانگر شيوه‌اى است كه قرآن بايد به آن صورت مدون مىشده است . بل با توجه به آيهء پنجم سورهء مدثر ( و فحواهاى آيات 4 سورهء علق ، و 5 سورهء مزمل ) به اين نتيجه رسيد كه آيات و عبارات اوليهء دورهء قرآن / قرائت عمدتا متشكل از اعلام نزديكى و فرارسندگى قيامت و ثواب و عقاب اخروى در جهان آخرت است . يك مشخصهء ديگر دورهء قرآن / قرائت ظهور داستان‌هاى پندآميز كتاب مقدس نظير داستان يوسف ( ع ) است . در آيهء سوم سورهء يوسف گفته شده است كه حضرت محمد [ ص ] از اين حكايت بىخبر بوده ، و مىتوان استنباط كرد كه مراد از اين سخن آن است كه حضرت [ ص ] ربط و پيوند آن قصص را نمىدانسته است . اين قصه‌ها كه داراى شخصيت‌هاى دينى است ، با داستان‌هايى كه حاكى از مكافات الهى است فرق دارد ، زيرا
هامش
( 1 ) . مقايسه كنيد با ترجمهء ريچارد بل از قرآن كريم ، به انگليسى ، صvii. ( 2 ) . اين فهرست بر طبق ترتيب و توالى پيشنهادى نولدكه از اين قرار است : سورهء علق ، آيات 1 - 8 ؛ مدّثر ، 1 - 7 ؛ اعلى ، 1 - 9 ؛ مزّمّل ، 1 - 8 ؛ بلد ، 1 - 11 ؛ تكاثر ؛ ليل ؛ شمس ، 1 - 10 ؛ عبس ؛ زلزله ، انفطار ؛ تكوير ، 1 - 14 ؛ انشقاق ، 1 - 6 ، 7 - 12 ؛ عاديات ؛ نازعات ؛ نبأ ؛ غاشيه ؛ فجر ؛ قيامت ؛ حاقّه ؛ ذاريات ؛ طور ؛ واقعه ؛ معارج ؛ الرحمن ؛ قمر ؛ صافّات ؛ دخان ؛ سورهء « ق » ؛ طه ؛ شعراء ؛ حجر ؛ سورهء « ص » ؛ سورهء « يس » ؛ زخرف ؛ نمل ؛ ابراهيم ؛ يوسف ؛ زمر ؛ شورى ؛ يونس ؛ رعد .