انتفاء مصلحت وقف
اگر وقف كرد به مصلحتى ، پس منتفى شد آن مصلحت به نحوى كه قابل صَرف در جهت وقف نشد و فرض شد صحّت وقف مؤبّد پس به تعذّر خصوصيت مصرف مذكور در وقف ، باطل نمىشود وقف در بقا ؛ بلكه منتفى مىشود خصوصيت مصرف از تعلَّق وجوب به صرف در آن ، و صرف مىشود موقوف در وجوه برّ . و رعايت اقربيّت و شباهت با خصوصيّت اگر چه موافق احتياط است ، لكن با لزوم عسر و مخالفت با اطلاق كلام اصحاب ، اظهر عدم اطلاق وجوب آن است به نحوى كه فحصْ و انتظار واجب باشد ؛ لكن احتياط با ميسوريّتِ صَرف در اقرب و اشبه ( مثل مسجدى با مسجد ديگر حاضر ) ترك نشود .
وقف بر وجوه برّ
اگر وقف كرد بر « وجوه برّ » ، صرف مىشود به فقرا و بناى قناطر و مساجد و احداث و اصلاح قنوات براى عموم ، يا عموم يك آبادى محتاج ، و هر مصلحتى كه در آن تقرّب به خداى تعالى باشد .
و وقف بر مرتدّ ، مثل وقف بر حربى است ، در عدم جواز به نحو مذكور در سابق .
عدم تعيين مصرف وقف
اگر وقف كرد و مصرفْ ذكر نكرد ، يا ترديد در مصرف با موقوف عليه كرد ، باطل است .
و دور نيست صحّت وقف بر احَد المشهدَين به نحوى كه منتج تخيير در صرف باشد و متميّز باشد موقوف عليه به عدم خروج آن دو مشهد ، مثل تميّز سائر كليات ، بخلاف آن كه ذكر « صدقه » نمايد فقط ، كه حمل بر مستحق صدقه مىشود ، يا آن كه ذكر برّ نمايد كه بر مطلق وجوه برّ حمل مىشود .
وقف بر اولاد و خويشان
اگر وقف كرد بر « اولاد و خويشان » ، مرد و زن داخل و متساوى هستند در نصيب ، مگر