از كوچك و بزرگ اعمالتان ، و ظاهر و نهانتان بازپرسى مىكند ، پس اگر عذابتان كند به عذاب مستحقتريد ، و اگر عفو كند او كريمتر است .
اى بندگان خدا ، بدانيد اهل تقوا هم از دنياى گذرا و هم از آخرتى كه مىآيد سود بردند ، با اهل دنيا در دنيايشان شريك شدند ، و اهل دنيا در آخرت آنان شريك نگشتند . در دنيا از راه حلال در بهترين مسكن ساكن شدند ، و بهترين خوراكى را نوش جان نمودند ، از دنيا بهره بردند آنچنان كه خوشگذرانان بهره بردند ، و از آن كام گرفتند بدان گونه كه سركشان گرد نفر از كام گرفتند .
سپس با توشهاى رساننده به سر منزل نجات از دنيا گذشتند ، و با تجارتى پر سود به آخرت سفر كردند . در دنيايشان به لذّت بىرغبتى به دنيا رسيدند ، و يقين كردند كه در آخرت همسايگان حقّند .
دعايشان بىجواب نماند ، و نصيبشان از لذّت دنيا كاستى نيابد .
بندگان خدا ! از مرگ و نزديك بودنش حذر نماييد ، و براى آن ساز و برگ آماده كنيد ، مرگ با امرى عظيم ، و حادثهاى بزرگ مىآيد . به خيرى كه با آن شرّى نيست ، يا شرّى كه با آن خيرى نمىباشد . چه كسى به بهشت از كسى كه كار بهشتى كند نزديكتر است ؟ و چه كسى به جهنّم از آن كه عمل جهنّمى كند نزديكتر است ؟ شما رانده شدههاى مرگ هستيد ، اگر بايستيد به دستش مىافتيد ، و اگر فرار كنيد شما را خواهد يافت ، مرگ از سايهء شما با شما همراهتر است ، و با زلفتان گره خورده ، و دنيا به دنبال شما در نور ديده مىشود .
بر حذر باشيد از آتشى كه عمقش ناپيدا ، و حرارتش شديد ، و عذابش تازه است :
جايى كه رحمت در آن نيست ، ناله و فرياد كسى را نمىشنوند ، و اندوهى را بر طرف نمىكنند .
اگر بتوانيد كه خوفتان از خدا شديد ، و گمانتان به او نيكو باشد بين اين دو واقعيت جمع كنيد ، زيرا حسن ظنّ عبد به پروردگارش به ميزان ترس او از خداست ، و بهترين مردم در گمان نيكو به خداوند كسى است كه ترسش از خداوند شديدتر باشد .
اى محمّد بن ابو بكر ، آگاه باش كه من تو را به بزرگترين لشكرم كه لشكر مصر است سرپرستى دادم ، شايستهء توست كه با نفس خود مخالفت ورزى ، و از دينت دفاع كنى
نهج البلاغة ( فارسى ) — صفحة 258
مساهمون: خطب الإمام علي ( ع )
ص٢٥٨