پا را فراتر از اين مىنهادند ، تا آنجا كه قربانىهايى از انسان هم به آنان تقديم مىداشتند .
اين سنت در ميان فنيقيان ، كنعانيان ، صورىها ، ايرانيان ، رومىها ، مصرىها و جز اينها به شدت رواج داشت ؛ اين سنت وحشتناك و خشن در ميان برخى از اروپائيان نيز متداول گرديده بود تا اين كه به وسيلهء قانونى كه از سوى مجلس اعيان رومى در سال 657 ميلادى صادر شد اين سنت ناپسند ممنوع گرديد . با اين حال اين سنت ناپسند سالها در ميان مردم كشور ايتاليا ( / بلاد الغال ) و كشور آلمان همچنان رواج داشت .
« منذر بن امرئ القيس » فرزند « ماء السماء » پادشاه حيره ، همواره به پيشگاه الهههاى عزيز مورد پرستش خود ، انسانهايى را به عنوان قربانى تقديم مىداشت كه بدون شك اين سنت و عادت ، از ميان بت پرستان ايرانى بدان جا رسوخ نموده بود . مصريان كهن به رود نيل - كه يكى از معبودات آنها به شمار مىآمد - در روز 11 بؤونه هر سال هديه مىكردند . آنان پس از آن كه دوشيزگان را با زيباترين زر و زيورها مىآراستند آنها را به قصد درخواست باران در رود نيل غرق مىنمودند .
اين سنت پست و زشت در ميان مصريان همچنان معمول بود تا اين كه عمرو بن عاص به موافقت عمر بن خطاب آن را از ميان برداشت . « مقريزى » نيز در تاريخ به هنگام سخن از رود نيل و بالا آمدن آب آن ، اين سنت را اظهار نموده است .
هم اكنون هم بسيارى از پيرزنهاى مصر ، عروسى از گل مىسازند و آن را در ظرفى قرار مىدهند و سپس در شب ويژهاى كه بدان « ليلة النقطه » يا « شب نقطه » مىگويند ، بر آب رود نيل رها مىسازند و معتقدند در صورتى كه آب در روز دوم به داخل ظرف نفوذ نمايد ، آن سال ، آب رود نيل بالا خواهد آمد و در غير اين صورت همچنان پايين خواهد ماند ! بدون شك اين وضعيت سادهاى از آن سنتهاى غلط معمول ميان مصريان بوده كه به وسيلهء عمروعاص از ميان برداشته شده است .
بنابراين ملاحظه مىكنيد كه مسلمانان از پيش گامترين ملتهايى بودهاند كه قربانى كردن انسان را تحريم كردهاند . آنان به هنگام حج ، قربانىهاى خود را كه به نام « هَدْى » بود ، به سوى مسجد الحرام مىبردند . اين قربانىها معناى هديه را در بردارند . اين هديهها گاه از نوع شتر ، گاه از نوع گاو و يا گوسفند بود كه در ميان آنان شتر از جايگاه ويژهاى
الرحلة الحجازية ( سفرنامه حجاز ) ( فارسى ) — صفحة 317
مساهمون: انصارى
ص٣١٧