تخطي إلى المحتوى الرئيسي

الرحلة الحجازية ( سفرنامه حجاز ) ( فارسى ) — صفحة 117

مساهمون:

ص١١٧
« رمسيس سوم » ، در قرن دوازدهم پيش از ميلاد براى انجام امور بازرگانى بين مصر و سرزمين يمن و هند و بلاد عرب ، گشوده شد . و بدين منظور تعداد فراوانى از مردمان اين قسمتها براى تجارت و سكونت به مصر سرازير مىگرديدند . در سال 320 پيش از ميلاد حضرت مسيح يعنى در دوران « بطليموس فيلادلفوس » اين راه از اهميّت عظيمى برخوردار گرديد ، بطوريكه « قصير » تنها بندرى بود كه تجارت درياى مديترانه را با اقيانوس هند و بالعكس ارتباط مىداد و به همين منظور « بطليموس فيلادلفوس » چاههاى فراوانى را در اين مسير احداث كرد و در طول راه مكانهايى براى انبار كردن مال‌التّجاره ساخت كه در كنار آن قلعه‌هايى براى پاسدارى شبانه‌روزى از آن ، بوجود آورد . همچنين بوسيلهء او شهر « بيرنيس » ساخته شد كه پس از انهدام آن دهكدهء « عيذاب » جايگزين آن شهر گرديد و تاكنون نيز در اين سوبندهايى از شهر كهن وجود دارد كه بعضى معتقدند ، اين بندها ، بازمانده‌هاى شهر « اوفير » بوده كه « سليمان بن داود عليهما السلام » در قرن دهم پيش از ميلاد مسيح ، بنى اسرائيل را براى استخراج طلا ، از اطراف آن بدان سو گسيل مىداشته است . در تورات - قسمت صحاح نُه‌گانه از اخبار پادشاهانِ نخستين - اين مطلب ذكر گرديده است . اين راه همچنان تنها راه عبور حاجيان مصرى - از قرن اول تا سال 645 هجرى - بود ، تا اينكه سرانجام در اين سال « شجرةالدّر » به همراه كاروان حاجيان براى اولين بار راه خشكى را - از سوى « عقبه » - اختيار كردند . در سال 660 هجرى ، راه اخير داراى اهميّت بسزايى گرديد بطوريكه مَلِك « ظاهر ببرس بندقدارى » كاروان حاجيان را از آن مسير حركت داد و جامهء كعبه را به همراه كليدى كه به دستور شريف براى آن مهيا كرده بود ، به مكّه ارسال نمود . از آن پس حركت حاجيان از راه « عيذاب » رو به كاهش نهاده ليكن اين راه همچنان بعنوان شاهراه بازرگانى بين شرق و غرب باقى ماند . به نظر مىرسد كه عيذاب با بالا رفتن اهميت « قصير » كم‌كم رتبه پيشين خود را از دست مىداد . اهميّت « قصير » بدان جهت بود كه اين دهكده داراى خليجى طبيعى بود و همواره آب آن با در نظر گرفتن تغييرات آب دريا ، بدون تغيير باقى مىماند تا اينكه