اگر حملى داشته باشد از او ظاهر شود وبىتردد خاطر به او ملحق گردد . و در بعضى صور اگر خواهد در ايام عدت رجوع كند اگر چه ما يحتاج زوجه نيز در آن ايام از نفقه وكسوه وسكنى بر زوج واجب باشد .
ومراد از اعتداد در قول او ( تَعْتَدُّونَها ) شمردن وضبط كردنست .
ومراد از تمتيع ايشان دادن نصف مهر است به ايشان ( 1 ) و بر اين تقدير
هامش
و اما وجوب نفقه وكسوه در ايام عده حق زوجه در ذمه ء زوج است به سبب بقاء علقه ء زوجيت مادامى كه عده ( طلاق رجعى ) منقضى نشده است .
و اما طلاق به اين پس زوج به رجوع مالك نيست بلكه زن مطلقه بطلاق به اين از ساعت اجراى طلاق به نفس خودش مالك است مىتواند بهر كسى برود و براى وى نفقه وعده نيست ( فان العصمة قد انقطعت عنها ) .
( 1 ) بلكه مراد از امر به تمتيع در آيه ء كريمه متعه ء شرعى ( اعطاء چيزى ) است چون كه نصف مهر مسمى در صورتى است كه در متن عقد نكاح مهر معين ومذكور شده باشد .
و يا اين كه در متن عقد مذكور نشده است ولى پس از تحقق عقد چيزى بعنوان مهر مفروض شده بعدا طلاق اتفاق افتاده باشد قبل از دخول .
و اما اگر مهر در متن عقد مذكور نگرديد و پس از تحقق عقد هم فرض وتعيين ننمودند تا اين كه طلاق قبل از دخول اتفاق افتاد آن وقت متعه واجب است بحسب حال زوج .
وبالجملة آيه ء شريفه هر چند از جهت تعيين مهر وعدم آن مطلق است ولى راجعست به صورتى كه تعيين مهر نشده است به قرينه ء آيه ء كريمه ( وإِنْ طَلَّقْتُمُوهُنَّ مِنْ قَبْلِ أَنْ تَمَسُّوهُنَّ وقَدْ فَرَضْتُمْ لَهُنَّ فَرِيضَةً فَنِصْفُ ما فَرَضْتُمْ ) كه صريحست در اين كه نصف مهر المسمى در صورتى است كه براى زوجه مهر معين نمايند و به قرينه ء آيه ء كريمه ( لا جُناحَ عَلَيْكُمْ إِنْ طَلَّقْتُمُ النِّساءَ ما لَمْ تَمَسُّوهُنَّ أَوْ تَفْرِضُوا لَهُنَّ فَرِيضَةً ومَتِّعُوهُنَّ عَلَى الْمُوسِعِ قَدَرُهُ وعَلَى الْمُقْتِرِ قَدَرُهُ مَتاعاً بِالْمَعْرُوفِ حَقًّا عَلَى الْمُحْسِنِينَ ) كه صريح است در اين كه متعه در صورتى كه است دخول تحقق نيافته باشد و مهر هم تعيين نشده باشد .
بلكه آيه ء متعه ( ومَتِّعُوهُنَّ عَلَى الْمُوسِعِ ) بيان مىكند اطلاق آيه ء