ايشان مرده باشد .
ليكن نزد اصحاب ما مخصص است به آن كه مطلقه باشند هم چنان كه آيت عدت چهار ماه وده روز مخصص است ( 1 ) به آن كه زنان شوهر مرده ء غير حامله
هامش
حالات زنان از جهت ( بلوغ به حد يأس - شك در حد يأس - نه بودن حيض در سن حايض - صاحب حمل بودن ) لكن به تحديد انقضاء عده ء زنان مطلقات باردار به وضع حمل به جهت اين كه وصف در موضوع حكم علت تشريع امتداد عدت تا به وضع حمل اخذ شده است دلالت مىكند بر اين كه هر زنى كه صاحب حمل باشد خواه مطلقه وخواه متوفى عنها زوجها انقضاء عده ء آن متحقق نمىشود مگر به وضع حمل و اين معنى مساوق شمول وعموم است .
و بنا بر اين تقدير زنان متوفى عنها زوجها كه باردار هستند از افراد ومصاديق آيه ء عده ء حمل و آيه ء عده ء وفات مىباشند وبديهى است كه نسبت بين اين دو كلى عموم وخصوص من وجه است .
ومخفى نيست بر ارباب دانش كه وظيفه ء فقيه در ماده ء اجتماع رجوع به اصل است ولى با وجود صراحت سنت محققه ء صادره با زبان حضرات ائمه هدى عليهم السلام كه انقضاء عده ء زنان مطلقات باردار ابعد اجلين است مجرى اصل از بين خواهد رفت چون كه اصل جارى مىشود در موردى كه حكم آن طبق مقتضاى نقل معلوم نباشد و با وجود صراحت سنت جهل و شك مرتفع خواهد شد و معلوم است كه اصل وظيفه ء جاهل وشاك است واجراى اصل در مقابل صراحت سنت محققه ناشى از جهلست وبس .
( 1 ) صحت بقاء آيه ء ( وأُولاتُ الأَحْمالِ ) در عموم خود وناسخ و يا مخصص بودن آن آيه عده وفات را موقوفست بر اين كه كه وصف در موضوع بعنوان بيان علت حكم مذكور گرديده است نه بعنوان معرف .
وبديهى است كه وصف أولات الاحمال بعنوان علت مذكور گرديده است و بنا بر اين توقيت عده ء صاحبان حمل وانقضاء آن با وضع حمل مىشود خواه مطلقات