متعلق نشده باشد .
چنان كه مرويست از امام باقر و امام صادق عليهما السلام وانسب است بمعنى لغوى و آن چيزيست كه ساقط باشد از درجه اعتبار ومعتدٌّ به نباشد ولهذا چيزى بىفايده را لغو گويند .
ومؤاخذه در لغت كسى را به گناه گرفتن است از اخذ بمعنى گرفتن .
ومراد از ( بِما كَسَبَتْ قُلُوبُكُمْ ) ايمانيست كه حاصل كرده باشد دلهاى شما قصد آنها را يا قصد ايمانيست كه حاصل كرده باشد دلهاى شما آن را يعنى مؤاخذه مىكند شما را خداى تعالى به سبب كذب سوگندهايى كه قصد آنها كرده ايد بحذف مضاف يا سبب سوگندهاى كه قصد آنها كرده ايد وقتى كه خلاف واقع باشد بحذف ظرف زيرا كه معلوم است كه به سبب سوگند راست مؤاخذه نباشد ( 1 ) .
ومراد از مؤاخذه عقابست در يمين غموس ( 2 ) وعقاب با كفارتست در يمين
هامش
و كفاره نيست از جهت صراحت قول ( لا يُؤاخِذُكُمُ ) .
وجمعى گفته اند كه مراد از يمين لغو سوگنديست كه شخص در حال غضب ياد كند و اين قسم سوگند موجب حنث نمىشود تا اين كه كفاره واثم لازم بيايد بنا بر قول ابن عباس وطاوس و اما بنا بقول سعيد بن جبير موجب كفاره است .
وجمعى گفته اند كه مراد از يمين لغو سوگنديست شخص به آن وفا كند چنانچه از مسروق نقل گرديده است .
واوجه اقوال قول دوم است چنانچه مختار مصنف رحمة الله عليه است .
( 1 ) بلكه مراد از قول تعالى ( بِما كَسَبَتْ قُلُوبُكُمْ ) عبارتست از سوگندى كه با قصد واراده انشاء عقد يمين صادر مىشود نه بعنوان لغو وبىفايده اى .
( 2 ) والمراد من اليمين الغموس هو انشاء اليمين كذبا مع العلم بكذبه فالكاذبة