نكنيد رأس المال ومايه ء شما نيز از شما نخواهد بود بلكه گوييا كافر ومرتد خواهيد شد و همه ء مال شما حق ديگران خواهد بود و اين حكميست ادعائى جهة كمال مبالغه در نهى از ربا .
و دور نيست كه آن چه زمخشرى وبيضاوى در اين مقام گفته اند به اين معنى باشد و بر اين تقدير وارد نشود بر ايشان آن كه ( لا نسلم ) كه عدم توبه مستلزم اعتقاد حليت ربا باشد تا كفر لازم آيد ليكن حمل آيت بر مجرد ادعا خلاف ظاهر است و بهتر آنست كه گفته شود كه مفهوم مخالف شرط اينجا معتبر نيست بنا بر آن كه معارض است به ادله ء ديگر ، از تفسير وتقرير آيت معلوم شد كه آيت مذكوره دالست بر تحريم ربا وتغليظ او .
الاية الرابعة قوله تعالى فى سورة آل عمران : ( يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تَأْكُلُوا الرِّبَوا أَضْعافاً مُضاعَفَةً واتَّقُوا الله لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ ) ( 130 )
يعنى اى گروه مؤمنان مخوريد سود در حالتى كه آن سود زيادتيها باشد كه زياده كرده شده باشد بر اصل مايه وپرهيز كنيد از عذاب خداى تعالى شايد كه شما رستگارى يابيد .
بدان كه قول او ( أَضْعافاً ) حال است از ربا و ذكر اين قيد از براى بيان واقع است هم چنان كه قول او ( مُضاعَفَةً ) صفت كاشفه ( اضعافا ) است ( 1 ) زيرا كه عادت
هامش
آن چه فوت شده است از زيادت قبل از علم به حرمت ربا زيرا كه اين حكم مطلق است و اما قول او ( فَلَهُ ما سَلَفَ ) مقيد است چنانچه گذشت .
( 1 ) بلكه مراد از اضعاف جمع آورى اصل مال و زياده است براى اخذ ربا به تجديد مدت چنانچه اخبار وارده در شأن نزول آية دلالت مىكند به طورى كه مصنف هم بيان كرده ومراد از مضاعفه اخذ ربا بر ربا است كه سود به سود مىگويند وفعلا اكثر عرفاء تجار بازار كنونى عامل به آن هستند خذلهم الله تعالى وضاعف عذابهم اضعافا مضاعفة فى الدنيا والآخرة