ووصف يهود در آيت مذكوره شنيدن دروغ و خوردن حرام بنا بر آنست و چون وصف ايشان به اين دو صفت در مقام مذمت ايشان واقع شده آيت مذكوره دلالت مىكند بر آن كه رشوت گرفتن حرام است واكتساب او جايز نيست اما رشوت دادن پس اگر از براى تحصيل حقى باشد كه بى رشوت ميسر نشود جايز است و الا او نيز حرام است چنان كه حديث مشهور ( لعن الله الراشي والمرتشي والماشي ) اشارتست به آن .
الاية الثالثة قوله تعالى فى سورة النور : ( ولا تُكْرِهُوا فَتَياتِكُمْ عَلَى الْبِغاءِ إِنْ أَرَدْنَ تَحَصُّناً لِتَبْتَغُوا عَرَضَ الْحَياةِ الدُّنْيا ومَنْ يُكْرِهْهُنَّ فَإِنَّ الله مِنْ بَعْدِ إِكْراهِهِنَّ غَفُورٌ رَحِيمٌ ) ( 33 )
يعنى به ستم مداريد كنيزكان خود را بر زنا كردن اگر خواهند عفت ورزيدن را از براى آن كه طلب كنيد متاع زندگانى دنيا را و كسى كه به ستم بدارد كنيزكان را بر زنا كردن پس آن كس گناه كار است نه آن كنيزكان از جهة آن كه خداى تعالى بعد از ستم داشتن ايشان بر زنا آمرزنده ء مهربانست ايشان را .
سبب نزول اين آيت آن بود كه عبد الله بن ابى سلول كه سر منافقان بود شش كنيزك داشت واكراه مىنمود ايشان را بر زنا ومقاطعه نموده بود با ايشان كه هر روز مبلغ معين از ايشان مىگرفت جهت اجرة زنا و اين عمل عادت جاهليت بود دو كنيزك از آن كنيزكان شكايت كردند نزد پيغمبر صلى الله عليه وآله وسلَّم پس آيت مذكوره نازل شد بدان كه ( فتى ) در اصل لغت مرد جوان را گويند و ( فتاة ) زن جوان را وبسيار است كه تعبير مىكنند از غلام به فتى و از كنيزك به فتاة چنان كه در حديث وارد شده كه فتاى وفتاتى بگويند وعبدى وامتى نگويند واينجا مراد از فتيات كنيزكان است و ( بغا ) بمعنى زناست و ( تحصن ) بمعنى عفت يعنى ترك زنا ووجه تقييد نهى از اكراه فتيات بر زنا به شرط اراده ء ايشان عفت وعدم زنا را با آن كه اكراه بر زنا
تفسير شاهي ( توضيح آيات الأحكام ) ( فارسي ) — صفحة 123
مساهمون: أبي الفتح الجرجاني
ص١٢٣