اخيره به حيثيتى كه گويا مكان ومقر صدقات ايشانند و از جهة تنبيه بر زيادتى استحقاق دو صنف آخر نسبت به دو صنف اول ازين چهار صنف اعاده نموده فى را در ايشان وگفت ( وفِي سَبِيلِ الله وابْنِ السَّبِيلِ ) واكتفا نكرد به كلمه ء فى در معطوف عليه چنان كه در غارمين اكتفاء نمود دوم تنبيه بر آن كه صرف زكات به چهار صنف اول جهة آنست كه بهر چه خواهند آن را صرف نمايند بخلاف اصناف اخيره كه صرف زكات ايشان جهت آنست كه در جهات معينه صرف كنند چنان كه كلمه ء فى دالست بر آن وقول او ( فريضة ) حال است از ضمير مستتر در ظرفهاى سابقه يعنى صدقه ها ثابت است مر اصناف اربعه ء اول را و در اصناف اربعه ء باقيه در حالتى كه فريضه است اين صدقه ها از نزد خداى .
و آن كه بعضى مفسران او را مفعول مطلق از براى تأكيد داشته اند مر فعلى را كه كلام دلالت مىكند برو يعنى ( فرض الله الصدقات لهم فريضة ) يعنى واجب گردانيده است خداى تعالى صدقه ها را از براى اصناف مذكورين واجب گردانيدنى حد ضعيف است زيرا كه فريضه ء فعليه است بمعنى مفعول و حمل او بر معنى مصدرى بعيد است .
الاية السابعة قوله تعالى فى سورة البقرة : ( إِنْ تُبْدُوا الصَّدَقاتِ فَنِعِمَّا هِيَ وإِنْ تُخْفُوها وتُؤْتُوهَا الْفُقَراءَ فَهُوَ خَيْرٌ لَكُمْ ويُكَفِّرُ عَنْكُمْ مِنْ سَيِّئاتِكُمْ والله بِما تَعْمَلُونَ خَبِيرٌ . ) ( 271 ) يعنى اگر آشكارا گردانيد دادن صدقه ها را پس خوشا اين آشكارا گردانيدن صدقه ها و اگر پنهان كنيد دادن صدقه ها را وبدهيد به پنهانى صدقه ها را به فقيران ومستحقان پس اين پنهان دادن صدقه ها بهتر است مر شما را وعفو مىكنم از شما بعضى گناهان شما را به سبب دادن صدقه ها وخداى تعالى به آن چه مىكنيد آشكارا ونهان خبر دار است .
تفسير شاهي ( توضيح آيات الأحكام ) ( فارسي ) — صفحة 300
مساهمون: أبي الفتح الجرجاني
ص٣٠٠