زمين متعلّق به خداوند و از آن كسى است كه آن را آباد كرده . ( ص 279 ، ح 2 )
روايت ديگر همان روايت اول بابى است كه در كتاب « الحجه » در مورد زمين بود ( ص 279 ، ح 5 ، ج 1 ، ص 407 ، ح 1 ) كه سلسله سندشان نيز يكى است . در روايتى كه على بن ابراهيم از طريق نوفلى نقل كرده ، امام جعفر [ صادق عليه السّلام ] اين كلام پيامبر [ صلّى اللّه عليه و إله ] را نقل كردهاند كه زراعت و آبيارى زمينى را كه قبلا موات بوده در زمرهء مواردى از احياى اين زمين ، كه مؤمنى را مستحق آن زمين مىكند ، به شمار آوردهاند . ( ص 280 ، ح 6 )
در روايات ديگر اين كتاب ، ائمّه [ عليهم السّلام ] به مؤمنان اجازه دادهاند كه زمينهاى جزيهاى را به شرط آنكه مالياتش پرداخت شده باشد ، بخرند ( ج 3 ، ص 282 - 283 ، ح 3 ) و نيز دريافت زمينهاى جزيهاى را از سلطان ، اگر دارندگان قبلى قادر به آباد كردن آن نبودهاند ، جايز شمردهاند . ( ج 3 ، ص 282 ، ح 1 ، كه محمّد بن يحيى از طريق ابان بن عثمان احمر نقل كرده است . )
در اين روايات ، ائمّه [ عليهم السّلام ] همچنين حق خود را نسبت به خمس با حق خداوند و پيامبر [ صلّى اللّه عليه و إله ] يكسان دانسته ، به نقش خود در جمعآورى و توزيع خمس تصريح كردهاند . در روايتى منقول از حسين بن محمّد اشعرى ، سؤالكنندهاى دربارهء قسمتى از آيهء قرآن مربوط به موضوع ، [ يعنى اين عبارت كه ] : « بدانيد ! هرگونه غنيمتى به دست آوريد ، خمس آن براى خدا و براى پيامبر [ صلّى اللّه عليه و إله ] و براى نزديكان و . . . است » ، سؤال كرد و امام [ عليه السّلام ] به او فرمودند :
« نزديكان » به خاندان ( قرابة ) پيامبر خدا اشاره دارد . يك پنجم به خداوند و پيامبر [ صلّى اللّه عليه و إله ] و ما تعلّق دارد . ( ص 539 ، ح 2 )
دوره شكل گيرى تشيع دوازده امامى (فارسى) — صفحة 399
مساهمون: آندرو جي . نيومن
ص٣٩٩