بدر
بدر به هنگام ظهور اسلام جايگاه گرد آمدن عربها بود و بازارى كه از آغاز ماه ذو القعده تا هشتم آن داير مىشد . سپس مردم به شهرهاى خود مىرفتند ، در حالى كه مقابل هر درهم ، يك درهم در معامله سود برده بودند . « 1 »
مقدسى در قرن چهارم در وصف آن گفته است كه بدر شهرى است كوچك در راه مدينه به سوى ساحل دريا ، خرمايش نيكو است . عين النّبى در آنجاست . جنگ بدر در آنجا اتفاق افتاد . پادشاهان مصر در آنجا مساجد و بناهايى ساختهاند . « 2 »
ادمان رود كوچكى است در جانب راست بدر و در فاصله سه ميلى آن و عقنقل تپهاى است از شن در بدر .
3 - مناطق جنوب شرقى مدينه
كوه آره و فرع و ودّان
سكونى گويد : در جانب چپ راه مدينه به مكه كوه آره است ، مقابل قدس . كوهى بلند است . كوهى است سرخرنگ . از اطراف آن چشمهها جارى است و بر هر چشمه دهى است .
از آن جمله است قريهاى آباد و خرم به نام فرع . اين قريه از آن قريش و انصار و مزينه است . و نيز قريهء امّ العيال كه صدقهء فاطمه - ع - دخت پيامبر - ص - است . « 3 »
و نيز قريهاى است به نام مضيق و قريهاى به نام محضه و قريهاى به نام وبره و قريهاى به نام خضره و قريهاى به نام غفوه . اين قريهها اطراف آره را گرفتهاند و در هر قريه نخلستان است و كشتزار . آره از سقيا سه منزل دور است . رود آن در ابواء سپس به ودّان مىريزد . آره از امهات قراء است . از آن ضمره و كنانه و غفار و فهر قريش ، سپس طريفه است .
هامش
( 1 ) - ابن سعد ، ج 2 ، ص 41 .
( 2 ) - احسن التقاسيم ، ص 83 .
( 3 ) - ياقوت ، ج 1 ، ص 363 و سمهودى ج 2 ، ص 248 .