حديث كرد . در شعر براعت يافت و خلفا و وزرا را مدح گفت . از خواص وزير ابن هبيرة بود . وى در روز سهشنبهء بيست و هشتم ربيع الاول سال 588 وفات كرد . از اوست [ 1 ] :
لها من اللّيل البهيم طرّة * على جبين واضح نهاره
و معصم يكاد يجرى رقة * و انّما يعصمه سواره
.
1182 - نصر بن عاصم ليثى نحوى [ 2 ]
فقيهى بود عالم به ادب عرب ، از فقهاى تابعين . در قرآن و نحو سند به ابو الاسود دؤلى مىرسانيد . او را كتابى است در قواعد زبان عربى . گويند كه نحو را نزد يحيى بن يعمر عدوانى خواند و ابو عمرو بن العلاء از او آموخت . وى بر مذهب خوارج بود ولى از آن بازگرديد . در بصره به سال 89 و به قولى 90 درگذشت . .
1183 - نصر بن على بن محمد [ 3 ]
ابو عبد الله شيرازى فارسى ، از مردم فسا بود ، معروف به ابن مريم نحوى . خطيب و عالم و اديب شيراز بود . مردم در امور شرعى و مشكلات ادبى به او رجوع مىكردند . از محمود بن حمزهء كرمانى فرا گرفت . و كتابى در تفسير قرآن نوشت و كتاب ايضاح ابو على فارسى را شرح كرد . در سال 565 كتاب خود را تدريس كرد و بعد از آن وفات يافت . .
1184 - نصر بن مزاحم منقرى [ 4 ]
ابو الفضل از كوفه بود ، آگاه از تاريخ و اخبار . از شيعيان بود ، در اعتقاد خويش پاى بر جا .
هامش
[ 1 ] حاصل معنى : قطعهاى از شب تاريك طرّهء اوست بر پيشانى روشنش كه همانند روز است . ساعد او نزديك است كه چون آب جارى گردد ، اگر دستبندش آن را بر جاى نگاه ندارد .
[ 2 ] اخبار النحويين البصريين : 20 ، طبقات الزبيدى : 27 ، الفهرست 45 ، 47 ، تاريخ ابى المحاسن : 157 ، نور القبس :
23 ، نزهة الالباء : 7 ، انباه الرواة 2 : 343 ، طبقات ابن الجزرى 2 : 336 ، تهذيب التهذيب 10 : 427 ، بغية الوعاة 2 : 313 ، البلغة : 273 .
[ 3 ] انباه الرواة 3 : 344 ، بغية الوعاة : 1314 . قفطى گويد كه در سال 587 زنده بوده است .
[ 4 ] الفهرست : 106 ، تاريخ بغداد 13 : 282 ، ميزان الاعتدال 4 : 253 ، لسان الميزان 6 : 157 .