طريقت بى همتا ، جامع حديث و روايتكنندهء آن . در سال 388 متولد شد و در نهم ماه رمضان سال 470 در گذشت .
ابو سعد سمعانى در المزيد گويد : و من از خط او نقل مىكنم كه احمد بن عبد الملك مجموعهاى از كتب حديث از مشايخ را در اختيار داشت . اين كتابها همه وقف بر اصحاب حديث بودند و او در حفظ آنها مىكوشيد و شرائط وقف را نيك به جا مىآورد و به كسانى كه نياز داشتند مركب و كاغذ و ديگر ضروريات را مىداد . وى بر منارهء مدرسه بيهقيه سالها بدون گرفتن مشاهرهاى اذان مىگفت و مسلمانان را موعظه مىنمود .
صدقات رؤسا و تجّار را گردمىآورد و به نيازمندان مىرسانيد . و مجالس نقل حديث برپا مىساخت و چون از اين كارها فراغت مىيافت به جمع و تصنيف مىپرداخت . گاه براى گردآورى و سماع حديث سفر مىكرد و اوراق بسيارى را به خط خود سياه كرده است .
ابو سعد سمعانى از جماعتى كه در جرجان و رى و عراق و حجاز و شام از آنها سماع حديث كرده نام مىبرد . سپس گويد ، هيچ كارى او را از املا بازنمىداشت آنگاه جماعتى را كه از او روايت كردهاند ياد مىكند . سمعانى گويد : احمد بن عبد الله در نگارش تاريخ هم دستى داشت . كتاب تاريخ مرو از اوست ، مسوّدهء آن به خط او در نزد ماست . و از آن كتاب بسى تمجيد مىكند . و گويد كه خطيب ابو بكر آن را در تاريخ خود ياد كرده و از آن نقل نموده است . و او نيز دربارهء خطيب نوشته است ، و او را به حفظ و نگهدارى حديث پيامبر ، صلى الله عليه و سلم ، ستوده است . سپس اخبار و اسانيد بسيار از او روايت كرده .
107 - احمد بن عبد الوهّاب بن هبة الله . . . [ 1 ]
هبة الله فرزند محمد بن على بن الحسين بن يحيى بن سيبى [ 2 ] بود . كنيهاش ابو البركات و كنيهء پدرش ابو الفرج بود . در ادب معلم خلفا بود . خود از ادب بهرهاى كافى داشت . در شانزدهم محرّم سال 514 وفات كرد . به هنگام مرگ پنجاه و شش سال و سه ماه داشت .
ابو الفرج بن جوزى گويد : ابو البركات فرزندان مستظهر را ادب مىآموخت . او را به
هامش
[ 1 ] المنتظم 6 : 216 ، نزهة الالباء 268 ، مرآة الزمان 8 : 91 ، الوافى 7 : 162 .
[ 2 ] م : السينى . ابن اثير : السببى ، سبط بن الجوزى : السبتى .