مىگويم مراد از سخن امام عليه السّلام اينست كه مؤمن وقتى كه ببيند در مقابل لذت اندكى كه از نعمتهاى دنيائى بر گرفته ، همان لذت به اذيت و آفت بدل شد ، و جز با دفع آن از آزار آن رهائى نمىيابد پىميبرد كه عاقبت همهء لذات دنيائى همين است و بخاطر فرار از زيان و آفات آنها بايد ترك آنها گفت و جز به قدر ضرورت از آن بهره نگرفت تا قلب و نفس آدمى از سنگينى تعلق خاطر به آن - در نعمتها و لذتهاى حلال - و از اذيت و آفات آن - در حرمات و شبهات - راحت باشد .
در نتيجه همانگونه كه از پليديها دورى مىكند از آنها هم پرهيز خواهد نمود ، و هنگاميكه ببيند طعامى كه براى ادامهء حيات به ناچار از مصرف آن است و قوام و بقائش به آن بستگى دارد ، براى دفع ضرر و آفت آن بايد چنين ذلتى را تحمل كند تكبر و خود بزرگ بينى را بكنارى نهاده و تواضح پيشه مىكند و از آنچه در گذشته بر خلاف اين رويه عمل نموده پشيمان مىشود و از ترك اجابت وصاياى حضرت پروردگار ، در مواردى كه به طهارت ظاهرى و باطنى او كه موجب راحت قلب و نفس او است مربوط مىشود حيا نموده و يقين مىكند كه از اين لذات پست دنيائى بخاطر عاقبت بد آنها بايد صرفنظر نمود و لذت خالص حقيقى را در نعمتهاى دنيائى نمىتوان يافت . بلكه لذت واقعى رضا و خشنودى حضرت باريتعالى است كه پس از وصول به امان خداوندى در آن سراى هميشگى نصيب آدمى ميگردد .
چهارم آنكه در ريزه كارىهاى آفرينش اعضاء و جوارح خود تفكر كند كه چگونه عورتش در محل مناسبى قرار گرفته ، و در وجوه حكمت وضع آن در آن محل كه باعث سهولت دفع و تطهير و نزديكى
اسرار الصلوة ( فارسي ) — صفحة 24
مساهمون: رضا رجب زاده
ص٢٤