آن به مكان تخليه و دور از ديد مردمان است بينديشد ، چنان كه امام صادق عليه السّلام در توحيد مفضل مىفرمايد :
اى مفضل از نعمتهاى بزرگى كه خدا در خوردن و آشاميدن و دفع فضولات آن بر آدمى ارزانى داشته عبرت بگير ، ببين همانگونه كه آدميان در ساختن خانه مستراح را در پنهانىترين محل خانه بنا ميكنند خداوند هم در ساختمان بدن آدمى منفذى را كه براى دفع فضولات است در پنهانىترين مكان بدن قرار داده به نحوى كه نه از پيش رو و نه از پشت سر ديده شود ، و اضافه بر آن ، رانها و نشيمن گاه را هم ساتر آن گردانيده است ، و هر گاه انسان بخواهد قضاء حاجت كند به آن نحو مخصوص مىنشيند و براحتى فضولات از او دفع مىشود ، پس بلند مرتبه است آن كس كه نعمتهايش ظاهر و آشكار و از شماره افزون است . و سزاوار است كه آدمى پس از معرفت به اين نعمت خداوندى در ستر عورتش ، از ظهور صفات زشت ، كه در حقيقت عورت نفس و روح اوست ، حيا نموده و از ارتكاب گناه اجتناب ورزد .
پنجم اينكه در نعمتهاى الهى در آفرينش اسباب تطهير كه آب و زمين باشد فكر كند و فراوانى و ارزانى آن را مد نظر قرار دهد .
ششم اينكه در اين منتى كه خدا بر اين امت نهاده و مسئله طهارت را بر آنها سهل و آسان گرفته بينديشد ، و اين نعمت را با وسوسههاى بى جا و تجاوز از حدودى كه خدا براى اين مسئله مقرر داشته ، كفران ننمايد و خود را به سختى نيفكند كه وسوسه از زيان بارترين صفات و امراض قلبى است . و در اين مورد از پيشوايان دين تبعيت كند كه مبالغه در احتياط در اين باب را براى ما جايز ندانسته بلكه با قول و عمل خود از آن نهى
اسرار الصلوة ( فارسي ) — صفحة 25
مساهمون: رضا رجب زاده
ص٢٥