تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ديوان حافظ ( روزگار ) ( فارسى ) — صفحة 828

مساهمون:

ص٨٢٨

نگار :

نقش ، تصوير ، مجازا معشوق و دلبر زيبا .

نگارستان :

نگارخانه ، نقاش‌خانه ، كارگاه نقاشى ، جاى پر از نقش و نگار .

نگارين :

زيبا .

نگران :

نگرنده ، نگاه‌كننده / پريشان ، آشفته .

نمازى :

پاكيزه ، شسته شده .

نمرود :

لقب عمومى پادشاهان سريانى . اما به خصوص نمرود بن كنعان پادشاه بابل كه ادعاى خدايى كرد و به آسمان رفت تا خداى آسمان‌ها و زمين را بكشد . ابراهيم خليل ، او را به اطاعت خدا فرا خواند و چون نمرود در برابر برهان ابراهيم در ماند دستور داد او را در آتش بيفكنند و آتش نمرود ، در ادب فارسى ، به اين موضوع اشاره دارد . مطابق روايت قرآن ، آتش بر ابراهيم گلستان شد ( انبياء / 69 و 70 ) . براى تفصيل اين موضوع بنگريد به : فرهنگ اساطير ، دكتر محمد جعفر ياحقى .

نمودن :

نشان دادن ، اظهار كردن ، آشكار كردن .

ننگ :

بدنامى ، بىآب‌رويى ، عار . ( ننگ و نام ، نقطه مقابل اين معنى است ، يعنى حرمت ، آبرو ، شهرت و آوازه .

نوآموخته :

نوآموز ، تازه‌كار ، مبتدى ، خام .

نواختن :

زدن ، ضربه زدن ، نوازش ، مهربانى .

نوا :

ساز ، آهنگ ، سامان / نيز : گروگان . ( غزل 90 )

نواله :

لقمه ، سهم غذا ، رزق .

نوحه :

زارى ، ناله .

نوخاسته :

( گل نوخاسته ) تازه شكفته ، ( غزل 81 )

نوخاسته :

نورسيده ، نوجوان .

نودولت :

آن كه بدون شايستگى به مال و جاهى رسيده باشد . تازه به دولت و مقام رسيده ، تازه‌به‌دوران‌رسيده .

نودولتى :

دولت و بخت و حكومت تازه يافتن . ( 236 )

نوشانوش :

با يكديگر شراب نوشيدن ، پيوسته نوشيدن ، نوش باد گفتن .

نوش :

شيرينى ، شهد .

نوش‌لب :

شيرين‌لب .

نوشين :

شيرين ، گوارا .

نويد :

مژده ، بشارت .

نهاد :

سرشت ، طبع ، وجود .

نهار :

روز .

نهال :

درخت نورسته ، درخت تازه نشانده .

نهان :

پنهان ، مخفى ، نهفته .

نهان‌خانه :

خانه‌ى پنهانى ، جاى مخفيانه ، نهانگاه .

نهايت :

پايان ، انتها ، سرانجام .

نهفتن :

پنهان كردن .

نهيب :

ترس ، بيم ، هيبت ، آواز ترسناك ، نعره .

نيوشيدن :

گوش كردن .

و

ديوان حافظ ( روزگار ) ( فارسى ) — صفحة 828 | شمس الدين حافظ