دليل مجاز هستيم از اصل برائت استفاده كنيم و دليل بر اصل وجوب فحص چند امر است :
1 - علم اجمالى : ما يقين داريم كه در ميان اينهمه موارد شبهه حكميه تحريميه و وجوبيه واجبات و محرماتى در واقع وجود دارد آنگاه اگر در همهء اين موارد اصل برائت جارى كنيم لازم مىآيد بسيارى از احكام ضايع شود و كثيرى از تكاليف اهمال گردد و لا يلتزم به احد .
2 - اجماعات منقوله : بقول مرحوم شيخ « 1 » : الاجماع القطعى على عدم جواز العمل باصل البرائة قبل استفراغ الوسع فى الادلّة .
3 - آياتيكه امر به سئوال و تفقه در دين كرده منجمله آيهء نفر :
« فَلَوْ لا نَفَرَ مِنْ كُلِّ فِرْقَةٍ مِنْهُمْ طائِفَةٌ لِيَتَفَقَّهُوا فِي الدِّينِ . . . »
و آيه سئوال :
« فَسْئَلُوا أَهْلَ الذِّكْرِ . . . » *
.
4 - اخبارى كه ما را به فراگيرى علم دين و تفقه در امر دين تشويق و تحريك مىكند از قبيل : « طلب العلم فريضية على كل مسلم و مسلمة » و از قبيل :
« تفقهوا فى الدين . . . » .
5 - اخبار مؤاخذهء جهال « 2 » : « شخصى آبلهزده شده بود و جنابت هم بر او عارض گشته بود گروهى كه از حقيقت دين غافل بودند او را وادار كرده بودند به غسل جنابت و بعد هم مبتلا به كزاز شده و مرده بود وقتى به پيامبر خدا ( ص ) اين خبر رسيد حضرتش با ناراحتى فرمودند : كشتند او را خداوند آنها را بكشد سپس
هامش
( 1 ) - رسائل ، صفحهء 300 .
( 2 ) - از قبيل دو روايت ذكر شده .