شبهه غير محصوره
مقام اوّل از دو مقام شبههء موضوعيهء تحريميه پيرامون شبهات محصوره بود كه تابهحال تفصيلا گفته آمد حال مقام ثانى در رابطه با شبهات غير محصوره است كه فعلا مورد بحث است و در اين رابطه دو مرحله بحث وجود دارد :
1 - تعاريف گوناگون شبهه غير محصوره كه ضمنا به قرينه مقابله تعريف شبهه محصوره هم دانسته مىشود .
2 - بيان حكم شبهه غير محصوره كه آيا در اينجا هم احتياط واجب است يا خير ؟
امّا مرحله اوّل يا بيان تعريفات : براى شبهه غير محصوره تعريفات فراوانى شده كه جناب مصنف به شش تعريف از آنها اشاره مىكنند :
الف : عدّهاى از فقهاء عظام از قبيل شهيد ثانى و صاحب مدارك و . . .
فرمودهاند : غير محصوره آنست كه شمارش اطراف شبهه در آن آسان نباشد و به عبارت ديگر عسر داشته باشد مثل عدد هزار - ده هزار - صد هزار - و . . . كه بالاجماع غير محصوره است .
موهن اين تعريف : اوّلا منظورتان از عسر شمارش و عدم سهولت آن در زمان قصير است يا طويل ؟ اگر در زمان قصير باشد مثل پنج دقيقه البتّه شمردن هزار تا متعسر بلكه متعذر است ولى اگر نيم ساعت يا يكروز وقت بگذاريم شمردن آن سهل است پس معيار شما مجمل است و تعريف بايد به امر بيّن و جلى باشد .
و ثانيا بقول مصنف : همهء اصوليين عدد هزار را غير محصوره دانستهاند