تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ديوان حافظ ناشنيده پند ( فارسى ) — صفحة 1413

مساهمون:

ص١٤١٣
« ايضا له » و در حاشيهء صفحه بدين توضيح مىرسيد : « چنين است عنوان عام اين اشعار در عموم نسخ قديم بدون عنوان خاصى ولى در نسخ جديده « مثنويات » يا : مثنوى » . امّا همين كسى كه « 1 » در باب عنوان اين مثنوى تا اين حد امانت نزديك به وسواس به خرج مىدهد به بيت پنجم آن كه به كلى غلط است اعتنا نكرده ، صورت نادرست نسخه را پذيرفته و گذشته است :
« كه خواهد شد بگوئيد اى رفيقان * رفيق بىكسان ، يار غريبان »
بىشبهه حافظ از قواعد شعر فارسى بىخير نيست كه رفيقان را با غريبان قافيه بياورد ، بلكه تسليم شدن شيفته‌وار مصحح فقيد به « نسخهء اقدم » موجب اين اشتباه شده است در حالى كه عنوان اين مثنويها ، چه « ايضا له » باشد چه « مثنوى » يا « مثنويات » تفاوتى نمىكند و همهء همت مصحح بايد بر جستجوى روايت اصح بيت ، مقصور گردد كه چنين است :
« كه خواهد شد بگوئيد ، اى حبيبان * رفيق بىكسان ، يار غريبان »
نظير اين ترك اولىها هم مسلمان شدن ! « 2 » ديوست . . . ديگرى غلط به كار بردن « خدا را » « 3 » در ابياتى نظير :
« به هر منزل كه رو آرد خدا را * نگه دارش به لطف لايزالى »
*
بيدلى در همه احوال خدا با او بود * او نمىديدش و از دور خدا را مىكرد
كه در هر دو مورد بايد « خدايا ، « 4 » باشد و كاتب ، غلط نوشته است و مرحوم قزوينى هم از « اقدم نسخ » تبعيت كرده ، ( ! ) و به اصلاح و تصحيح آنها نپرداخته‌اند . . . .