معرف تمام عيار نسخهء مورخ 827 نيست و در حكم يك چاپ مستند تكنسخهئى تلقى نمىشود .
2 - علامه قزوينى در شرايط و امكانات چهل و چند سال پيش به تصحيح ديوان حافظ همت گماشته است . كسانى كه متن غزلهاى حافظ را تنها در قالبى مىپذيرند كه با آن انس و الفت يافتهاند ممكن است به استفاده از چاپ قزوينى با همين شرايط و كيفيت ادامه بدهند . ولى حد اقل توقع و انتظار پژوهشگران از يك چاپ مستند آن است كه مطمئن شوند كه هر كلمه و عبارتى در غزلها مستند به منابعى كهن و معتبر است .
ازينرو با توجه به پيشرفتهائى كه از جهت شناسائى و امكان بررسى انتقادى اختلاف ضبطها در دهها نسخهء معتبر قرن نهم فراهم گرديده است ، چاپ 1320 را نمىتوان يك متن مستند با مقياسها و معيارهاى امروز به شمار آورد . » . دكتر سليم نيسارى ( كتاب مقدمهاى بر تدوين غزلهاى حافظ . ( چاپ تهران 1367 ه . ش . ) از ص 126 تا 142 )
( 1 ) - از جمله رجوع شود به كتاب « نقشى از حافظ » به قلم على دشتى چاپ هفتم تهران ، اساطير ، 1364 ، ص 11 .
و كتاب « مجموعهء مقالات نقد و نظر دربارهء حافظ » نوشتهء دكتر حسينعلى هروى ، تهران ، اميركبير ، 1363 ، ص 204 .
( 2 ) - اردشير بهمنى ، « ديو مسلمان نشود - ارمغان دورهء 46 ، ش 4 و 5 ( تير و مرداد 1356 ) . ص 279 - 276 .
دكتر عباس زرياب خوئى ، « ديو مسلمان نشود - ديو سليمان نشود » ، آينده سال 10 ، ش 10 و 11 ( دى و بهمن 1363 ) ص 645 - 651 .
( 3 ) - نسخهء معروف ديوان حافظ خلخالى ( سيد عبد الرحيم ) .
( 4 ) - « سماجت و اصرار در قبول متن يك نسخهء كهنه بر اين آقايان فاضل و محقق حتى مجال اين را نداده است كه صورت متن را حمل بر سهو القلم كاتب كنند ، چه دو كلمهء سليمان و مسلمان تقريبا مثل هم
ديوان حافظ ناشنيده پند ( فارسى ) — صفحة 1401
مساهمون: شمس الدين حافظ
ص١٤٠١