مشخصات آنها را از قبيله و غيره معين نموده است . 12 نفر از اين افراد به دست على عليه السلام كشته و بقيه به دست ساير مسلمانان مقتول گشتهاند . سيرهنويس مزبور ، نام و نشان مقتولان را به طور واضح نگاشته و ما براى اختصار به همين اندازه اكتفاى مىكنيم .
ما اعتراض مىنماييم كه نتوانستيم خدمات على عليه السلام را به گونهاى كه در كتابهاى فريقين ، به خصوص كتاب « بحار » « 1 » نوشته شده ، در اين صفحات منعكس كنيم . از مطالعهء روايات و اخبار متفرقهاى كه در اين باره وارد شده است ، به دست مىآيد كه هيچكس مانند آن حضرت در « احد » ثباتِقدم نداشته است .
2 - ابو دجانه : وى پس از امير مؤمنان عليه السلام دومين افسرى است كه از حريم پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله دفاع نمود به گونهاى كه خود را سپر پيامبر صلى الله عليه و آله قرار داد ، تيرها بر پشت او مىنشست و از اين طريق وجود پيامبر صلى الله عليه و آله را از اين كه هدف تير قرار گيرد حراست مىنمود .
مرحوم سپهر ، در ناسخ التواريخ ، جملهاى دربارهء ابو دجانه دارد كه ما مدرك آن را به دست نياورديم . وى مىنويسد : « 2 »
هنگامى كه پيامبر صلى الله عليه و آله و على عليه السلام در محاصرهء مشركان قرار گرفتند ، چشم پيامبر صلى الله عليه و آله به « ابو دجانه » افتاد و فرمود :
ابو دجانه ! من بيعت خود را از تو برداشتم ، اما على از من و من از او هستم . ابو دجانه زار زار گريه كرد و گفت :
به كجا روم ، به سوى همسرم روم كه خواهد مرد . به خانهام روم كه خراب خواهد شد . به سوى ثروت و مال خود بروم كه نابود خواهد شد . به سوى اجل گريزم كه خواهد رسيد .
وقتى چشم پيامبر صلى الله عليه و آله به قطرات اشكى كه از ديدگان « ابو دجانه » مىريخت ، افتاد ، اجازهء مبارزه داد ، و او و على عليه السلام ، وجود پيامبر صلى الله عليه و آله را از حملات سرسختانهء قريش حفظ كردند .
در كتابهاى تاريخ ، نام افراد ديگرى از قبيل : « عاصم بن ثابت » ، « سهل
هامش
( 1 ) . « بحار » ، ج 20 / 84 .
( 2 ) . « ناسخ » ، ج 1 / 357 .