در سوقالليل است . مولِدْ پيغمبر صلى الله عليه و آله در اول كوچهء سوقالليل است و در گودى واقع شده ، چند پله پايين رفته ، وارد بقعه مىشوند كه مولد نبى صلى الله عليه و آله در وسط آن است ؛ ضريح دارد و در وسط ضريح حفرهاى از سنگ است ، مانند تنور كوچك كه حضرت در آنجا تولد شدهاند . محرابى هم در آن بقعه است كه گويند حضرت در زمان حيات خودشان در آنجا نماز خواندهاند و چند طاقنما هم در آنجا هست كه پردهاى بر آنها آويختهاند ، مولد جناب اميرمؤمنان عليه السلام هم در همان محله است . « 1 » بقعه و ضريح و محرابى دارد . مولد حضرت فاطمه عليها السلام نيز در همان محله ، در خانهء خديجه كبرى است . خانهء كوچكى است ، بيوتات آن در سمت يمين آن واقع است . به دهليز بيوتات كه داخل مىشوند ، در سمت ايسر دهليز ، اطاق كوچك گودى است كه حضرت پيغمبر صلى الله عليه و آله در وقت نزول وحى در آنجا مىنشستهاند ، محرابى هم دارد كه مىگويند حضرت جبرئيل در آنجا نزول مىنمود و در ابتداى اطاق نيز جايى است كه محل وضوى حضرت پيغمبر صلى الله عليه و آله بوده و در سمت ايمن دهليز ، اطاقى است مستطيل كه مولد حضرت فاطمه عليها السلام است . ضريح كوچك دارد و آسياى حضرت فاطمه هم در آن اطاق است ، آسياى كوچكى است ، اطاق حضرت خديجه هم محاذى درِ دهليز واقع است . اطاق مربعى است ، محراب دارد ، با آن كوچكى فضا و بيوتات چنان روحانيتى از آن خانه نمودار است كه گويا يكى از غرفات جنان است .
يكشنبه هفدهم بعد از طلوع آفتاب ، چند رأس اسب حاضر كردند . سه ساعت و نيم از روز گذشته ، سوار شده به سمت جبلالثور رفتيم . جبلالثور كوهى است كه غار معروف كه حضرت ختمى مآب صلى الله عليه و آله به آنجا تشريف فرما شدند ، در آنجا است . آن را ثور اطحل نامند . اطحل اسم آن جبل است و ثور ، اسم ثور بن عبدمناف است كه بر آن جبل نزول نموده است . از شهر مكه تا آنجا يك فرسنگ و نيم است و اين جبل در جنوب واقعى مكه ، در سمت يمين واقع است . كوه بسيار سختى است . از پاى كوه تا بالاى آن ، به صعوبت ، تا دو ساعت مىتوان رفت . ارتفاع كوه ، تخميناً يك ميل است . غار در زبر آن كوه واقع است . سنگ مجوفى است ، طول آن به اندازهء پنج ذرع است و عرض آن كمتر از دو ذرع است
هامش
( 1 ) . اين قول در مآخذ اهل سنت آمده . بر اساس آنچه در بسيارى از متون تاريخى و حديثى آمده ، مولد اميرمؤمنان عليه السلام در خانهء خدا دانسته شده است .