دورشكه كرايه ، متجاوز از دههزار است و تعداد واقونها را نفهميدم ؛ گويا متجاوز از هزار باشد و به قوّه راه مىرود كه توسط سيمى است كه در بالا كشيده شده و يك آهن بلندى در بالاى واقون متصل است به سيم كه آن سيم به قوّه مىكشد . « 1 » و هر واقونى دو اطاق متصل به يكديگر است و گويا متجاوز از يكصد نفر ، هر واقونى حركت مىدهد .
و خط شمندفر هم از بمبئى متصل به تمام هندوستان است كه همه جا سير مىكند . و گويا متجاوز از ده هزار ، اين شهر دوچرخه باركش دارد كه به توسط [ 49 ] دو گاو ، يا يك گاو نر بار حمل مىكنند در ميان شهر . و دوچرخههاى كوچك « 2 » بارى هم هست كه دو نفر آدم ، يا يك نفر حركت مىدهند .
و اغلب اهالى اين شهر مزدور هستند ، از زنانه و مردانه ؛ از قبيل حمّالى و عملهجات كارخانهجات و غيره و غيره . ولى خود شهر خيلى كثيف است ، فقط در ميان خيابانها كه از جانب دولت تنظيف مىشود و عصرها و صبحها توسط تُرُمبه آبپاشى مىشود .
و عمارات بسيار عالى دارد كه در ايران هيچ ديده نشده ، الا در طهران كه اندكى به مثل عمارات ديده شده و تازه در بعضى بلادهاى ايران كه بناء جديداً مىنمايند اندكى به مثل اين عمارات مىباشد ، ولى خيلى كم . و تمام عبورگاه اين شهر چنان است ، مگر اندكى كوچههاى بزرگى دارد كه آنها هم در واقع خيابان است .
و در بعضى از كنارهاى خيابانها اشجار مىباشد كه از قبيل مركبات و غيره و نارجيل و خرما و اشجار ديگر است ، ولى افسوس كه شهر به اين بزرگى ، آب جارى
هامش
( 1 ) . منظور نگارنده ، ترامواى برقى است .
( 2 ) . متن : كوچكى .