وَ يَبْصُطُ وَ إِلَيْهِ تُرْجَعُونَ
« 1 » يَعْني : يُعْطي وَيُوَسَّعُ وَيَمْنَعُ وَيُضَيِّقُ .
وَالْقَبْضُ مِنْهُ عَزَّوجَلَّ في وَجْهٍ آخَر : ألْاخْذُ في وَجْهِ الْقَبُولِ مِنْهُ ، كَما قالَ :
وَ يَأْخُذُ الصَّدَقاتِ
« 2 » أَيْ : يَقْبَلُها مِنْ اهْلِها وَيُثيبُ عَلَيْها .
قُلْتُ : فَقَوْلُهُ عَزَّوَجَلَّ :
وَ السَّماواتُ مَطْوِيَّاتٌ بِيَمِينِهِ
. « 3 »
قالَ : أَلْيَمينُ ؛ أَلْيَدُ ؛ وَالْيَدُ : ألْقُدْرَةُ وَالْقُوَّةُ يَقُولُ عَزَّوَجَلَّ : وَالسَّماواتُ مَطْوِيَّاتٌ بِقُدْرَتِه وَقُوَّتِه . سُبْحانَهُ وَتَعالى عَمَّا يُشْرِكُونَ . « 4 »
معنى فرمايش خدا : « در حالى كه تمام زمين در روز قيامت در قبضهء اوست » چيست ؟
سليمان بن مهران گويد : از امام صادق - عليه السّلام - از معنى فرمايش خدا :
« در حالى كه تمام زمين در روز قيامت در قبضهء اوست » سؤال نمودم .
حضرت فرمود : يعنى اينكه زمين ملك اوست و هيچ كس در كنار او نيست .
و « قبض » از ناحيه خداى متعال در مورد ديگر بمعنى منع و محدود ساختن است ، و « بسط » از او بمعنى بخشش و وسعت دادن است . همانطور كه مىفرمايد :
« و خداوند است كه روزى بندگان را محدود يا گسترده مىسازد ، و به سوى او باز مىگرديد . »
يعنى : ( خداوند ) مىبخشد و وسعت مىدهد و منع مىكند و محدود مىنمايد .
هامش
( 1 ) - سورهء بقره آيهء 245
( 2 ) - سورهء بقره آيهء 104
( 3 ) - سوره زمر آيهء 67 .
( 4 ) - بحارالأنوار : ج 4 ص 2 ح 3 .