آيا خداوند رضايت و غضب دارد ؟
محمّد بن عماره از پدرش نقل مىكند كه گويد : از امام صادق - عليه السّلام - سؤال كردم : اى فرزند پيامبر ؛ به من خبر ده آيا خدا رضايت و غضب دارد ؟
فرمود : بله ، و نه آنسان كه در مخلوقات است ، غضب خدا همان عقوبت او است ، و رضايتمندى و خشنودى او ثواب اوست .
2 - عَنْ هِشام بْنِ الحَكَمِ في حَدِيْثِ الزِّنْديقِ الّذي سَأَلَ أَبا عَبْدِاللَّهِ - عليه السّلام - فَكانَ مِنْ سُؤالِهِ أَنْ قالَ لَهُ : أَلِلرَّبِّ رِضىً وَسَخَطٌ ؟
فَقالَ أَبُوْ عَبْدِاللَّهِ - عليه السّلام - : « نَعَمْ ؛ وَلكِنْ لَيْسَ ذلِكَ عَلى ما يُوجَدُ مِنَ الْمَخْلُوقِينَ ، وَذلِكَ أَنَّ الرِّضى حالٌ تَدْخُلُ عَليْهِ فَتَنْقُلُهُ مِنْ حالٍ إِلى حالٍ ، لِأَنَّ الْمَخْلُوقَ أَجْوَفٌ مُعْتَمَلٌ مُرَكَّبٌ ، لِلْأَشْياءِ فيهِ مَدْخَلٌ ، وَخالِقُنا لا مَدْخَلَ لِلْأَشْياءِ فيهِ ، لِأَنَّهُ واحِدٌ ، واحِدِيٌّ الذَّاتِ ، واحِدِيٌّ الْمَعْنى .
فَرِضاهُ ثَوابُهُ ، وَسَخَطُهُ عِقابُهُ مِنْ غَيْرِ شَيْءٍ يَتَداخَلُهُ فَيُهَيِّجُهُ وَيَنْقِلُهُ مِنْ حالٍ إِلى حالٍ ، لِأَنَّ ذلِك مِنْ صِفَةِ الْمَخْلُوقينَ الْعاجِزينَ الْمُحْتاجينَ » . « 1 »
هِشام بن حكم گويد : از جمله سؤالات زنديق از امام صادق - عليه السّلام - اين بود كه : آيا خدا خشنودى و خشم دارد ؟
حضرت صادق - عليه السلام - فرمود : آرى ؛ ولى خشم و خشنودى او طبق آنچه كه در مخلوقات پيدا مىشود نيست ، زيرا كه خشنودى حالتى است كه به انسان وارد مىشود ، و او را از حالى به حال بر مىگرداند ، چون كه مخلوق توخالى آفريده شده ، و بهم آميخته است ، هرچيز در او راه دخولى دارد ، و خالق را راه دخولى براى اشياء نيست ، زيرا او يكتا است ، ذاتش يگانه و صفتش يگانه است .
هامش
( 1 ) - اصول كافى : ج 1 ص 149 ح 6 .