فى واحد منهما : ضمير در « منهما » به عامّ و مفهوم برمىگردد .
لاجل المزاحمة : مقصود از « المزاحمة » مزاحمت اطلاق هريك با ديگرى مىباشد .
مزاحمة ظهور احدهما الخ : ضمير در « احدهما » به عامّ و مفهوم برمىگردد .
فيما دار فيه : ضمير در « دار » به امر و در « فيه » به ماء موصوله به معناى مورد برمىگردد .
اذا لم يكن مع ذلك احدهما اظهر : مشاراليه « ذلك » دوران بين عموم و مفهوم بوده و كلمهء « احدهما » اسم و كلمهء « اظهر » خبر براى « لم يكن » مىباشد .
و الّا : يعنى « و ان كان احدهما اظهر » .
كان مانعا الخ : ضمير در « كان » به اظهر برمىگردد .
او استقراره : ضمير در « استقراره » به ظهور برمىگردد .
و منه قد انقدح : ضمير در « منه » به تقرير يادشده يعنى اينكه مفهوم و عامّ به گونهاى باشند كه صلاحيت قرينه بودن براى تصرّف در ديگرى را داشته باشند .
بين ما دلّ الخ : ضمير در « دلّ » به ماء موصوله به معناى كلام برمىگردد .
ذاك الارتباط و الاتّصال : يعنى اينكه هركدام صلاحيّت قرينه بودن براى تصرّف در ديگرى را داشته باشد .
و انّه لا بدّ . . . كلّ منهما : ضمير در « انّه » به معناى شأن بوده و ضمير در « منهما » به عامّ و مفهوم برمىگردد .
و الّا : يعنى « و ان كان فى البين اظهر » .
فهو المعوّل : ضمير « هو » به اظهر برمىگردد .
بما لا يخالفه : ضمير فاعلى در « يخالفه » به اظهر و ضمير مفعولى در آن به « الآخر » برگشته و كلمهء ماء موصوله به معناى تصرّف مىباشد .
الاستثناء المتعقّب : كلمهء « المتعقّب » به صيغهء اسم فاعل مىباشد .
هو رجوعه الخ : ضمير « هو » به ظاهر و ضمير در « رجوعه » به استثناء برمىگردد .
نهاية الوصول ( شرح فارسى كفاية الأصول ) ( فارسى ) — صفحة 413
مساهمون: حسن سيد اشرفى
ص٤١٣