الحال كرده و تحت عموم آن عامّ برد . مثلا آيهء شريفه مىفرمايد :
« إِذا قُمْتُمْ إِلَى الصَّلاةِ فَاغْسِلُوا وُجُوهَكُمْ وَ أَيْدِيَكُمْ إِلَى الْمَرافِقِ »
از طرفى مىدانيم كه وضوء بايد با آب مطلق باشد و با آب مضاف ، باطل است ولى در خصوص گلاب شكّ داريم كه آيا گلاب هم از تحت عامّ خارج شده و فرد براى خاصّ مىباشد يا نه ؟ يا در خصوص غسل هم مىدانيم كه با آب مطلق بايد باشد و نه مضاف ولى خصوص غسل با گلاب مشكوك است . اين شكّ نيز از ناحيهء تخصيص نبوده بلكه از ناحيهء ديگرى كه اجمال خطاب بوده مىباشد . گفته شده ؛ مىتوان براى معلوم كردن اين مصداق به عموم ادلّهء « اوفوا بالنذور » « 1 » صحّت وضوء و غسل با گلاب را وقتى متعلّق نذر واقع شوند ، احراز و كشف كرد . يعنى گفته شود ؛ اتيان و وضوء و غسل با گلاب ، واجب است زيرا وفاى به نذر به دليل عموم « اوفوا بالنّذور » واجب بوده و هر عملى كه وفاى به آن واجب باشد قطعا صحيح هم خواهد بود زيرا اگر صحيح نبود مشمول وجوب وفاء به آن نمىشد . « 2 »
شاهد بر اين مطلب آنكه در احرمى كه قبل از ميقات حرام بوده و روزهاى كه در سفر حرام مىباشد ، فقهاء براساس روايتى كه وارد شده فتوا دادهاند اگر احرام و روزهء يادشده متعلّق نذر قرار گيرد يعنى مكلّف نذر كند در صورت برآورده شدن فلان حاجتش ، قبل از ميقات احرام ببندد يا در سفر به اماكن مقدّسه در سفر نيز روزه بگيرد اين احرام قبل از ميقات و روزهء سفر كه حرام بوده ، صحيح خواهد بود و اشكالى نخواهد داشت و وفاى به اين نذر
هامش
رفته و مترتّب بر موضوعات شود مثل عناوين ضرر ، اضطرار ، عسر و حرج ، نذر ، علم و جهل ، نسيان و مانند آنكه مثالش در ضمن توضيح ادلّهء عناوين اوليّه گذشت .
( 1 ) - « سورهء حج آيهء 29 ،وَ لْيُوفُوا نُذُورَهُمْ» .
( 2 ) - يعنى وضوء و غسل با گلاب ، مشكوك الصّحة بوده و نمىدانيم صحيح است يا نه ؟ حال نذر مىكنيم اگر فلان حاجتمان برآورده شود وضوء و غسل با گلاب بگيريم ، در اينجا فقهاء گفتهاند ؛ اين نذر ، صحيح بوده و وضو و غسل با گلاب واجب شده و صحيح خواهد بود .