شد مىباشد .
جمعا كان او مفردا : ضمير در « كان » به محلّاى به الف و لام برمىگردد .
بناء على افادته للعموم : ضمير در « افادته » به محلّاى به الف و لام برمىگردد .
و لذا لا ينافيه تقييد المدخول : ضمير مفعولى در « لا ينافيه » به عموم محلّاى به الف و لام برگشته و مشاراليه « ذا » حال محلّاى به الف و لام مثل كلّ بوده و مقصود از « المدخول » مدخول محلّاى به الف و لام مىباشد .
بالوصف و غيره : ضمير در « غيره » به وصف برگشته و مقصود ، شرط و استثناء مىباشد .
و اطلاق التّخصيص على تقييده ليس الّا الخ : ضمير در « تقييده » به محلّاى به الف و لام و ضمير در « ليس » به اطلاق يادشده برگشته و اين عبارت ، جواب از اين سؤال مقدّر است « از تقييد عموم محلّاى الف و لام گاهى تعبير به تخصيص مىشود كه با معناى عموم منافات دارد » .
لكن دلالته الخ : ضمير در « دلالته » كه مبتدا بوده به محلّاى به الف و لام برگشته و خبر اين مبتدا ، كلمهء « محلّ منع » مىباشد .
بل انّما يفيده : ضمير فاعلى در « يفيده » به محلّاى به الف و لام و ضمير مفعولىاش به عموم برمىگردد .
اذا اقتضته الحكمة : ضمير مفعولى در « اقتضته » به عموم برمىگردد .
و ذلك : مشاراليه « ذلك » ممنوع بودن دلالت وضعى محلّاى الف و لام بر عموم مىباشد .
لعدم اقتضائه وضع اللّام : ضمير در « اقتضائه » مفعول بوده و به عموم برگشته و كلمهء « وضع » فاعل براى « اقتضائه » مىباشد .
و لا مدخوله : عطف بر « وضع اللّام » بوده ، يعنى « و لعدم اقتضائه مدخوله » و ضمير در « مدخوله » به الف و لام برمىگردد .
نهاية الوصول ( شرح فارسى كفاية الأصول ) ( فارسى ) — صفحة 240
مساهمون: حسن سيد اشرفى
ص٢٤٠