تارة يكون الخ : ضمير در « يكون » به تقدير خاصّ برمىگردد .
و اخرى لا يكون كذلك : ضمير در « لا يكون » به تقدير خاصّ برگشته و مقصود از « كذلك » اختيارى بودن مىباشد .
و ما كان من الامور الاختياريّة : ضمير در « كان » به ماء موصوله برگشته و « من الامور الاختياريّة » بيان آن مىباشد .
قد يكون مأخوذا فيه : ضمير در « يكون » به « ما كان من الامور الاختياريّة » و در « فيه » به شىء برمىگردد .
على نحو يكون موردا الخ : ضمير در « يكون » به تقدير خاصّ از امور اختياريّه برگشته و جمله « يكون الخ » صفت « نحو » مىباشد .
و قد لا يكون كذلك : ضمير در « لا يكون » به تقدير خاصّ از امور اختياريّه برگشته و مقصود از « كذلك » مورد تكليف بودن مىباشد .
الى طلبه و الامر به : ضمير در « طلبه » و « به » به تقدير خاصّ از امور اختياريه برمىگردد .
من غير فرق فى ذلك : مشار اليه « ذلك » اختلاف اغراض در طلب كردن و امر كردن به فعل مىباشد .
هذا موافق : كلمهء « هذا » مبتدا و مشار اليه آن نيز تقرير دليل شيخ بوده و كلمهء « موافق » خبر مىباشد .
لما افاده بعض الافاضل : ضمير مفعولى در « افاده » به ماء موصوله برگشته و مقصود از « بعض الافاضل » مرحوم كلانتر بوده كه تقريرات درس شيخ اعظم را در « مطارح الانظار » آورده است .
لبحثه : ضمير در « لبحثه » به شيخ اعظم انصارى برمىگردد .
و لا يخفى ما فيه : ضمير در « فيه » به ماء موصوله كه به معناى « اشكال » بوده برگشته و كلمهء ماء موصوله با بعدش نيز فاعل « لا يخفى » مىباشد .
نهاية الوصول ( شرح فارسى كفاية الأصول ) ( فارسى ) — صفحة 84
مساهمون: حسن سيد اشرفى
ص٨٤