صلاة ، صوم ، زكات ، حجّ و ولايت و به هيچيك به اندازهء ولايت دعوت نشده ولى مردم چهار تا يعنى صلاة ، صوم ، زكات و حجّ را گرفتند و ولايت را رها كردند . با توجه به ادلّهاى كه مىگويد : بدون ولايت ، ساير عبادات ، باطل بوده چنان كه در همين روايت نيز آمده كه تارك ولايت اگر شبانه روز به روزه و عبادت مشغول باشد نماز و روزهاش صحيح نيست ، معلوم مىشود ؛ منظور از صلاة و صوم و زكات و حجّ در اين روايت ، عبارت از فاسد آنها بوده و از طرفى اطلاق لفظ عبادات بر آنها از طرف امام عليه السّلام كه فرمود : مردم اخذ به اين چهار تا كرده و ولايت را رها كردهاند نيز وقتى صحيح بوده كه الفاظ عبادات براى اعمّ وضع شده باشند .
روايت دوّم : در اين روايت امام باقر عليه السّلام خطاب به زن حائض فرمودهاند : « در ايّام حيض نمازت را ترك كن . » با توجّه به اينكه در تعلّق خطاب ، داشتن قدرت شرط بوده و حال آنكه زن حائض در ايّام حيض ، قدرت بر انجام نماز صحيح ندارد تا او را از آن نهى كرد ، پس منظور از صلاة در اين روايت ، صلاة فاسد بوده تا نهى از آن صحيح باشد . و اطلاق لفظ صلاة بر صلاة فاسد نيز وقتى صحيح است كه اين الفاظ براى اعمّ باشند .
254 - اشكال منصّف به استدلال اعمّىها به روايت اوّل چيست ؟ ( و فيه انّ . . . عليها الاسلام )
ج : مىفرمايد : اولا : اگر بپذيريم كه اين الفاظ عبادات چهارگانه در هر دو روايت ، استعمال در فاسد شده باشند ولى گفته شد : استعمال ، اعمّ از حقيقت و مجاز است . يعنى استعمال نمىتواند دليل بر حقيقت باشد بلكه مىتواند براى مجاز هم باشد .
ثانيا : قرينه داريم ؛ الفاظ عبادات ياد شده در اين روايت ، براى صحيح استعمال شدهاند .
زيرا امام عليه السّلام فرموده است : اسلام ، بر اين عبادات پايهگذارى و بنا شده است و قطعا اسلام نمىتواند بر عباداتى كه فاسد بوده پايهگذارى شود ، بلكه بر عبادات صحيح پايهگذارى شده است بنابراين ، منظور از عبادات ياد شده در روايت نيز خصوص صحيح